జీవితాలు సత్యాలు

Jeevithalu Sathyalu - Bala Geyalu | Gadwala Somanna 

జీవితాలు సత్యాలు - బాల గేయాలు | గద్వాల సోమన్న

Published in manatelugukathalu.com on 18/04/2026

పిల్లలకు చిన్నప్పుడే మంచి విలువలు నేర్పడం చాలా ముఖ్యమైనది.ఈ గేయం ద్వారా👉 మంచితనం👉 ఐకమత్యం👉 కుటుంబ ప్రేమ

అత్యంత సులభంగా, మధురంగా చెప్పబడింది.

జీవితాలు సత్యాలు

--------------------------

దుష్ క్రియలే మానితే

సత్క్రియలే పూనితే

ఎంతైనా మంచిదే

సంస్కారం పెరిగితే

విశ్వశాంతి కోరితే

విభేదాలు వీడితే

జగతి ప్రగతి ఖాయము

ఐకమత్యము చూపితే

మంచితనం చాటితే

మనిషిగా ఇల బ్రతికితే

గౌరవం పెరుగుతుంది

తెలుస్తుంది గొప్పదనము

కన్నోళ్లను ప్రేమిస్తే

కడదాకా కలుసుంటే

స్వర్గమగును కుటుంబము

స్వర్ణమయం జీవితము

👉ఈ గేయాన్ని పిల్లలతో చదివించండి 🙏👉 మంచి విలువలు పంచండి

ఉండువారు

--------------------------

కష్టాల్లో తోడుగా

బ్రతుకంతా నీడగా

ఉండువారు మనవారు

వారికెవరు సాటిరారు

దారి చూపు గురువుగా

మేలు చేయు తరువుగా

ఉండువారు మంచి వారు

ఘనతకర్హులు వారేగా

విశ్వశాంతి దూతగా

హృదయమున్న దాతగా

ఉండువారు గొప్పవారు

నడిపించే నేతగా

ఆదరించు అమ్మగా

ప్రగతి పట్టుకొమ్మగా

ఉండువారు శ్రేష్టులే!

సత్యానికి సాక్షిగా

ఆది, అంత్య ప్రాసల గేయం

-------------------------------

భుక్తి కొరకు పోరాటము

భక్తి అనిన ఆరాటము

యుక్తి ఉంటే విజయము

శక్తి ఉంటే అద్భుతము

ముద్దులొలుకు చిన్నారులు

ముద్దబంతి కుసుమాలు

శుద్ధ హృదయముంటేనే

వృద్ధియగును జీవితాలు

వెన్నెల్లాంటి పసి పిల్లలు

వెన్న రీతిలో మనసులు

మిన్న వారు సదనంలో

కన్నవారి తలపుల్లో

మల్లెపూల సువాసనలు

పల్లెసీమ అందాలు

ఎల్లరికి కడు ఇష్టులు

అల్లరి చేసే బాలలు

అమ్మమ్మ సూక్తులు

--------------------------

దైవ కృప అమూల్యము

అది రక్షణ కవచము

పొందాలి బ్రతుకులో

వెలగాలి జగతిలో

దేవునిలో ఎదగాలి

వినయంతో ఒదగాలి

దైవ కృప పొందుకుని

హాయిగా బ్రతకాలి

భక్తిగా ఉండాలి

యుక్తినే చాటాలి

శక్తితో దేవునిలో

గొప్పగా సాగాలి

మంచినే చేయాలి

ముందడుగు వేయాలి

క్రమంగా జీవిస్తూ

కనికరం చూపాలి

పూవులా విరియాలి

ప్రమిదలా వెలగాలి

నలుగురికి సాయపడి

సాక్షిగా నిలవాలి

నవ్వులే కురియాలి

నవ్విస్తూ నడవాలి

ఈ చిన్ని బ్రతుకులో

సార్ధకత నొందాలి

గేయాక్షర మాలిక

--------------------------

జీవితాన ఎక్కువ

ఉంటేనే సత్తువ

ఏదైనా సాధ్యము

తెలుసుకొమ్ము సత్యము

భాష మీద మక్కువ

పెంచుకుంటే లాభము

అల్పగుణాలు తక్కువ

చేసుకుంటే క్షేమము

మితిమీరిన హేళన

అత్యంత ప్రమాదము

మదిలో ఆందోళన

చివరికదే వేదన

పెట్టుకోకు వాదన

మానుకోకు సాధన

పెంచుకో అవగాహన

పంచుకో ఆలోచన

===================================

Prapancha Medhavi Ambedkar Garu - Bala Geyalu | Gadwala Somanna 

ప్రపంచ మేధావి అంబేద్కర్ గారు - బాల గేయాలు | గద్వాల సోమన్న

Published in manatelugukathalu.com on 14/04/2026

సమానత్వం కోసం పోరాడిన మహానుభావుడు…జ్ఞానం, ధైర్యం, దృఢ సంకల్పానికి ప్రతీక…

B. R. Ambedkar గారి మహోన్నత వ్యక్తిత్వాన్నిఈ కవిత సున్నితంగా ప్రతిబింబిస్తుంది.

ప్రపంచ మేధావి అంబేద్కర్ గారు 

-------------------------------

ప్రపంచ మేటి మేధావి 

అతడే బడుగులకు భావి 

ఘన రాజ్యాంగ నిర్మాత 

అంబేద్కర్ మహా నేత 

అపారమైన జ్ఞానము 

అంబేద్కర్ గారి సొంతము 

"భారతరత్న" గ్రహీత 

ఇది జగమెరిగిన సత్యము 

ఆత్మాభిమానమెక్కువ 

బడుగులంటే మక్కువ 

అంబేద్కర్ మహాశయుడు 

జ్ఞానంలో అసమానుడు 

బలహీన వర్గాలకు 

ఆపద్భాంధవుడతడు 

వారి జీవితాల్లోను 

దీపమే అంబేద్కరుడు 

జన్మదిన శుభాకాంక్షలు 

అభినందన మాలికలు 

డా.అంబేద్కర్  గారికి 

అపార జ్ఞాన మూర్తికి 

నోటి మాటలు

-------------------------------

తేనె కన్నా తీయనిది

కత్తి కంటే పదునైనది

జాగ్రత్త నోటి మాట

మదిని గాయం చేయునది

బంధాలను కలుపునది

హృదయాలను దోచునది

నియంత్రణ చేసుకుంటే

సంతోషం నీ వెంటే

నోటి మాటలు ముత్యాలు

పలకాలోయ్! సత్యాలు

సమయోచిత మాటలతో

దిద్దాలోయ్! కుటుంబాలు

పనికిమాలిన మాటలు

ప్రగతికవి అవరోధాలు

భగవంతునికి ఇష్టము

పవిత్రమైన యోచనలు

ఉండాలి! ఉండాలి!

-------------------------------

పనులలో నైపుణ్యము

సమస్యల పరిష్కారము

కష్టాలను ఎదురించే

గుండె ధైర్యముండాలి

పవిత్రమైన హృదయము

అనుదినము ఆనందము

జీవితాల్లో ఉండాలి

భగవంతుని కనికరము

వృత్తిలోన అంకితము

అడుగడుగునా త్యాగము

ఉండాలి మంచితనము

అదే కదా గొప్పదనము

మాటల్లో మాధుర్యము

చేతల్లో ఆదర్శము

ఉండాలి ఖచ్చితంగా

మనసుల్లో ప్రేమగుణము

బంధం బాగుండాలి!

-------------------------------

ఇంటిలోన పిల్లలతో

వయసులోన పెద్దలతో

ఉండాలోయ్! ప్రేమతో

నడవాలోయ్! గౌరవంతో

జన్మనిచ్చిన వారితో

దేవుడిచ్చిన వాటితో

కృతజ్ఞతలు తెలపాలి

సంతృప్తిగా ఉండాలి

చదువులోన శ్రద్ధతో

శ్రేష్టమైన బుద్ధితో

సమాజంలో బ్రతకాలి

ఆదర్శం చాటాలి

విద్య నేర్పు గురువులతో

మేలు చేయు తరువులతో

బంధం బాగుండాలి

సాటిలేని మిత్రులతో

ఓ అద్భుతం నాన్న

--------------------------

నాన్న గుండె బాటపై

నడక నేర్చుకున్నాను

వారి ప్రేమ కోటపై

త్యాగం తెలుసుకున్నాను

తండ్రి నోటి మాటపై

విలువ పెంచుకున్నాను

వారి నగవు మోముపై

సొగసులే ఏరుకున్నాను

నాన్న భజం పీటపై

ఒదిగి ఎదిగి కూర్చున్నాను

వారి చేతి వీణపై

రాగాలే విన్నాను

నాన్న వంటి త్యాగమూర్తి

వారు పంచు ఘన స్ఫూర్తి

ఎక్కడైనా దొరుకునా!

సదనానికి తెచ్చు కీర్తి

===============================

Kavali Kavali - Bala Geyalu | Gadwala Somanna 

కావాలి! కావాలి! - బాల గేయాలు | గద్వాల సోమన్న

Published in manatelugukathalu.com on 12/04/2026

కావాలి! కావాలి!

-----------------------

వెలిగే దీపంలా

ఎదిగే వృక్షంలా

మహిలో ఉపయోగము

కావాలి జీవితము

వీచే వాయువులా

ప్రాకే పూతీగలా

నలుగురికి ఆదర్శము

కావాలి యువతరము

పారే సెలయేరులా

మెరిసే తారకలా

అందరికి సహకారము

కావాలి ఉత్తేజము

విరిసే సిరిమల్లెలా

కురిసే చిరు చినుకులా

అందరూ కావాలి

సమైక్యత రావాలి

అమ్మ మహా కావ్యము

-------------------------------

అమ్మలాంటి త్యాగమూర్తి

ఎక్కడైనా ఉండునా!

కుటుంబానికి ఘన కీర్తి

ఆమె లేక వచ్చునా!

ఇంటిలో వెలుగు దీపము

చూడగా ప్రేమ రూపము

మాతృమూర్తి జగతిలో

ముందడుగే ప్రగతిలో

అమ్మ కోయిల రాగము

గృహమున అరుణోదయము

పిల్లలకు కల్పవృక్షము

ఉన్న చోట దేవాలయము

అమ్మ ఋణం తీరనిది

ఆమె సేవలు మరువనివి

మనసేమో నవనీతము

మధురమైన సంగీతము

తల్లి లేని సదనంలో

ఎండమావి ఆనందము

చూస్తే కుటుంబంలో

అమావాస్య ఆగమనము

అమ్మే మహా కావ్యము

సృష్టిలోనే అదృష్టము

ఎన్నో జన్మల బంధము

ఉంటేనే ఆ పుణ్యము

ఆణిముత్యాలు -అక్షర సత్యాలు

-------------------------------

అడుగు ముందుకేస్తుంటే

తగ్గుతుంది దూరమే

బాధలు పంచుకుంటే

తరుగుతుంది భారమే

చిరునవ్వులు చిందిస్తే

పెరుగుతుంది అందమే

చేయి చేయి కలిపితే

వర్ధిల్లును స్నేహమే

నమ్మకమే లోపిస్తే

బలహీనమగు బంధమే

బద్ధకం ఆవహిస్తే

అభివృద్ధిక శూన్యమే

ప్రతీకారం పెరిగితే

జరుగుతుంది నష్టమే

క్షమాగుణం వీడితే

అడుగడుగునా వైరమే

పెద్దయ్య ప్రబోధ గీతం

-------------------------------

ప్రేమపూలు వికసిస్తే

క్షమాగుణం చూపిస్తే

పదిలమగును బంధాలు

వర్ధిల్లును కుటుంబాలు

అసూయ దూరమైతే

అనుబంధం దగ్గరైతే

ఆనందం హృదయంలో

కోలాహలం సదనంలో

కోపాగ్ని చల్లారితే

శాంత గుణం అలవడితే

పుష్కలం ఆరోగ్యము

సుఖమయమే జీవితము

సంస్కారం పెరిగితే

సహకారమందిస్తే

దక్కుతుంది గౌరవము

హెచ్చును హుందాదనము

త్యాగమూర్తి తండ్రి

-------------------------------

త్యాగానికి మరోపేరు

నాన్న గారు జగతిలో

మహోన్నతం వారి తీరు

గౌరవించు మనసులో

తలపించును స్వర్గమే

నాన్న ఉన్న ఇంటిలో

కుటుంబానికి దుర్గమే

ధ్రువతార మింటిలో

నడిపించే నాయకుడు

కాంతులీను మార్తాండుడు

బాధ్యతగల సైనికుడు

కుటుంబ సంరక్షకుడు

నిరంతర శ్రామికుడే

చూడంగా భగవంతుడు

స్వచ్ఛమైన ప్రేమికుడే

నాన్న కడు పూజనీయుడు

=====================================

Sahasame Ayudham - Bala Geyalu | Gadwala Somanna 

సాహసమే ఆయుధం - బాల గేయాలు | గద్వాల సోమన్న

Published in manatelugukathalu.com on 09/04/2026

సాహసమే ఆయుధం

-------------------------------

వేధిస్తున్నారని ఇలా

రోదిస్తు కూర్చుంటే ఎలా

ఇక ఎదిరిస్తేనే కదా

విజయం వరించేది సదా

నిరంతర సాధనతోనే

ఆత్మవిశ్వాసంతోనే

ఏదైనా సాధ్యం బ్రతుకున

మనం ముందడుగు వేస్తేనే

పనికిమాలిన కార్యాలతో

చెరుపు చేసే తలపులతో

గౌరవమర్యాదలు శూన్యము

పేరుప్రతిష్టలు అసంభవము

నవ్వులు మధుమాసమైతే

సమభావమే మనదైతే

జగమంతా కుటుంబం మనది

అన్నింటి కన్నా మిన్నది

అక్షరాభిలాష

-------------------------------

ఉదయించే రవి కిరణంలా

పరిమళించే పూతావిలా

మనలోని ప్రతిభాపాటవాలు

వెలుగొందును దీపకాంతిలా

ప్రవహించే సెలయేరులా

ప్రకాశించే ధ్రువతారలా

పదిమందికి ఉపకరించాలి

జీవితం సార్ధకమవ్వాలి

పరోపకారి వృక్షంలా

కడుపునింపు అన్నదాతలా

ఆకాశమే సరిహద్దుగా

నిలవాలోయ్! ఆదర్శంగా

చేతల్లో మార్తాండునిలా

రాతల్లో కవీంద్రునిలా

చరిత్రలో స్థానముండాలి

గుండెల్లో నిలిచిపోవాలి

శక్తిగలవి అక్షరాలు

-------------------------------

నేర్చుకో అక్షరాలు

మార్చుకో జీవితాలు

అజ్ఞానము తొలగితే

బాగుపడును కుటుంబాలు

విలువైనవి అక్షరాలు

నింగిలో నక్షత్రాలు

నింపుతాయి తేజస్సు

జీవితాల్లో ఉషస్సు

అక్షరాల వనంలో

విజ్ఞానపు వెలుగులో

మితిలేని ఆనందము

సిద్ధించును ఆశయము

నమ్మకానికి ప్రతీక

అనురాగాల మాలిక

ఘనమైన అక్షరాలు

అమూల్యమైన కానుక

హితవు మంచికి హేతువు

-------------------------------

సంస్కారము నేర్పలేని

సంతోషము ఇవ్వలేని

చదువు, సంపద చూడగా

బ్రతుకులో వ్యర్థమేగా

పెద్దల పట్ల గౌరవము

చూపాలి జీవితాన

పేదోళ్లకు సమ న్యాయము

చూడాలి సమాజాన

కన్నోళ్లను శ్రద్ధగా

గుండెల్లో భక్తిగా

కొలవాలోయ్! దినదినము

వీడాలోయ్! నిర్లక్ష్యము

దేవుని పవిత్ర నామము

నమ్మిన వారికి దుర్గము

ఆపదలో ఆశ్రయము

పరమ పుణ్య ధామము

శ్రేష్టమైనది స్నేహము

-------------------------------

విలువైనది స్నేహము

తలపెట్టకు ద్రోహము

సృష్టిలో అమూల్యము

జీవితాన భాగ్యము

ఉంటుంది తోడుగా

సతతంబు నీడగా

వెలకట్టలేనిదోయ్!

అత్యంత శ్రేష్ఠమోయ్!

స్నేహమనే వనమున

ఆహ్లాదం మనసున

భరోసా మెండుగా

లోక విదితమేగా

లేకుంటే మిత్రులు

తెల్లారును బ్రతుకులు

ఎవరు వింటారు మన

గుండెలోని బాధలు

===================================

Mastaru Meti Matalu - Telugu Poems | Gadwala Somanna 

మాస్టారు మేటి మాటలు - తెలుగు కవితలు | గద్వాల సోమన్న

Published in manatelugukathalu.com on 31/03/2026

మాస్టారు మేటి మాటలు

-------------------------

కుళ్ళిపోయిన ఫలములు

చెదలు పట్టిన వస్తువులు

కొరగానివి చూడగా

విలువలు లేని బ్రతుకులు

పగిలిపోయిన కుండలు

ముక్కలైన అద్దాలు

క్రమం లేని జీవితాలు

శిధిలమైన భవనాలు

వాడిపోయిన సుమములు

ఎండిపోయిన చెరువులు

నిలకడ లేని మనసులు

నిజం చెప్పని మనుషులు

దారి తప్పిన వ్యక్తులు

మానవ రూప మృగాలు

అక్షరాల వాస్తవం

సంఘాన చీడ పురుగులు

అక్షర హితోక్తులు

-------------------------------

పరిధులు గీసుకోకు

ప్రగతిని చెరుపుకోకు

ప్రేమలు తరిగిపోయి

ఎండమావి కాబోకు

విలువలను కోల్పోకు

బంధాలు తెంచుకోకు

కలహాలు పెట్టుకుని

అశాంతికి గురికాకు

వృధాగా ఉండబోకు

బద్ధకాన్ని చూపకు

వ్యర్థమైన పనులతో

నీచంగా బ్రతుకకు

పెద్దలను ఎదురించకు

బాధలకు గురిచేయకు

సహనానికి దూరమై

ప్రగతికి దూరమవ్వకు

అమ్మ ప్రేమ శిఖరం

-------------------------------

ఇంటిలోన దీపము

అమ్మ ఉన్న కుటుంబము

ఆమె మహా కావ్యము

అసమానం త్యాగము

అమ్మ రక్షణ కవచము

ఘనమే అనురాగము

కుటుంబంలో జనని

చూడ కల్పవృక్షము

అమ్మ ఉండే స్థలము

తలపించును స్వర్గము

లేకపోతే జగతి

అవుతుందోయ్! నరకము

అమ్మ ప్రేమ శిఖరము

దేవత ప్రతిరూపము

ఆమె ఉన్న సౌధము

మానస సరోవరము

టీచర్ చెప్పిన సూక్తులు

-------------------------------

విలువైనది ఓరిమి

చూపించుము మాలిమి

అప్పడే బ్రతుకులో

అగును అగ్రగామి

మానితే కలహాలు

శాంతమే హృదయాలు

తావులు వెదజల్లే

అగును కదా సుమాలు

పగ ఉన్న జీవితాలు

ఘోషించు సాగరాలు

చివరికివే అవుతాయి

అశాంతికి స్థావరాలు

ఖరీదైన స్నేహము

ముత్యాల హారమే

మార్తాండుని తేజము

అక్షరాల సత్యమే

ప్రబోధం

-------------------------------

అందని వాటి కొరకు

ఆరాటమెందులకు

ఆయాసమే తుదకు

అతిగా ఆశించకు

బద్ద శత్రువైనా

నాశనాన్ని కోరకు

ఎవరికి కలనైనా

ప్రమాదం తలపెట్టకు

నీచమైన పనులకు

ఎప్పుడు పురిగొల్పకు

వ్యర్థమైన వాటితో

ఆందోళన చెందకు

ఘనమైన కార్యాలకు

వెంటనే పూనుకో!

హానికర తలపులకు

అడ్డుకట్ట వేసుకో!

-గద్వాల సోమన్న

https://www.manatelugukathalu.com/profile/somanna/profile