డిజిటల్ దారిలో కొనసాగుతున్న విద్య… ఇప్పుడు పుస్తకాల వైపు?

స్క్రీన్ vs పుస్తకం

Digital Darilo Konasaguthunna Vidya.. Ippudu Pusthakala Vaipu - Special Article | Dr. Krishna Kumar Vepepakomma - డా. కృష్ణ కుమార్ వేపకొమ్మ 

డిజిటల్ దారిలో కొనసాగుతున్న విద్య… ఇప్పుడు పుస్తకాల వైపు? |  ప్రత్యేక వ్యాసం | డా. కృష్ణ కుమార్ వేపకొమ్మ

Published in manatelugukathalu.com on 27/03/2026

(గత కొన్ని దశాబ్దాల్లో, విద్యా విధానం డిజిటల్ దిశలో విప్లవాత్మకంగా మారింది. స్వీడన్, ఫిన్లాండ్, ఎస్టోనియా, సింగపూర్, భారత్ వంటి దేశాలు డిజిటల్ ప్లాట్‌ఫార్మ్‌లను ప్రవేశపెట్టాయి. కానీ, ఎక్కువ స్క్రీన్ వినియోగం వల్ల పఠన సామర్థ్యం, ఏకాగ్రత తగ్గిపోతున్నాయి; కొన్ని దేశాలు మళ్లీ పుస్తకాలకు ప్రాధాన్యతను ఇచ్చే ప్రయత్నాలు చేస్తున్నాయి. పుస్తకాలు, డిజిటల్ సౌలభ్యం సమతుల్యతలోనే భవిష్యత్తు విద్య సఫలమవుతుంది.)

పాఠ్యపుస్తకాలు, బ్లాక్‌బోర్డ్‌లతో ప్రారంభమైన విద్య… నేడు పూర్తిగా స్క్రీన్‌లలోకి మారిపోయిందా? గత రెండు దశాబ్దాల్లో ప్రపంచవ్యాప్తంగా విద్యా రంగం విప్లవాత్మక మార్పులను చూసింది. ఒకప్పుడు పాఠ్యపుస్తకాలు, బ్లాక్‌బోర్డ్‌లు, చేతివ్రాతల ఆధారంగా సాగిన తరగతులు, ఇప్పుడు టాబ్లెట్లు, ల్యాప్‌టాప్‌లు, స్మార్ట్‌బోర్డ్‌లతో సాంకేతిక వాతావరణంగా మారిపోయాయి.

విద్యను సులభతరం చేసి, ఆసక్తికరంగా మార్చగలదనే నమ్మకంతో అనేక దేశాలు డిజిటల్ విద్యను ప్రవేశపెట్టాయి. ఈ మార్పుకు ముందుండి నడిపిన దేశాల్లో స్వీడన్ ఒకటి. అక్కడి పాఠశాలల్లో స్క్రీన్‌ల ఆధారంగా నేర్చుకునే విధానానికి ఎక్కువ ప్రాధాన్యం ఇచ్చారు. అదే సమయంలో, ఫిన్లాండ్ సంప్రదాయ బోధనతో డిజిటల్ పద్ధతులను సమతుల్యం చేస్తూ ముందుకు వెళ్లింది. ఎస్టోనియా (ఉత్తర యూరప్)పాఠశాల వ్యవస్థను పూర్తిగా ఆన్‌లైన్ అనుసంధానంతో తీర్చిదిద్దుతూ డిజిటల్ విద్యలో ముందంజలో నిలిచింది. సింగపూర్ “స్మార్ట్ నేషన్” (Smart nation) లక్ష్యంతో విద్యను సాంకేతికతతో ముడిపెట్టి, ఆధునిక డిజిటల్ లెర్నింగ్ విధానాలను విస్తృతంగా వినియోగిస్తోంది.

అమెరికా, కెనడా, చైనా వంటి దేశాలు కూడా ఎడ్‌టెక్ రంగంలో వేగంగా ముందుకు సాగుతూ, ఆన్‌లైన్ ప్లాట్‌ఫార్మ్‌లు, AI ఆధారిత బోధన విధానాలను విస్తృతంగా అమలు చేస్తున్నాయి. భారత్‌లో కూడా డిజిటల్ విద్య వేగంగా విస్తరిస్తోంది. DIKSHA, SWAYAM వంటి ప్లాట్‌ఫార్మ్‌ల ద్వారా విద్యార్థులకు ఆన్‌లైన్ విద్య అందుబాటులోకి వచ్చింది. ముఖ్యంగా గ్రామీణ ప్రాంతాలకు విద్యను చేరవేయడంలో ఈ డిజిటల్ ప్రయత్నాలు కీలక పాత్ర పోషిస్తున్నాయి.

డిజిటల్ విద్య అనేక ప్రయోజనాలను అందించింది. విద్యార్థులు భారీ పుస్తకాల భారాన్ని మోసే అవసరం తగ్గింది. ఒక క్లిక్‌తో ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్న సమాచారాన్ని సులభంగా పొందగలుగుతున్నారు. వీడియోలు, యానిమేషన్లు, ఇంటరాక్టివ్ పాఠాలు క్లిష్టమైన విషయాలను కూడా సులభంగా అర్థమయ్యేలా చేశాయి. ముఖ్యంగా కరోనా మహమ్మారి సమయంలో, ఆన్‌లైన్ విద్య లేకపోతే చదువు పూర్తిగా నిలిచిపోయేదనే చెప్పాలి. ఆ క్లిష్ట సమయంలో డిజిటల్ పద్ధతులే విద్యను ముందుకు నడిపించాయి.

డిజిటల్ ఆధారిత విద్యా విధానం వల్ల కొన్ని సమస్యలు కూడా స్పష్టంగా బయటపడుతున్నాయి. విద్యార్థుల్లో పఠన సామర్థ్యం తగ్గుతున్నదని పలు అధ్యయనాలు సూచిస్తున్నాయి. స్క్రీన్‌లపై ఎక్కువసేపు చదవడం వల్ల ఏకాగ్రత తగ్గడం, చదివిన విషయాన్ని లోతుగా గ్రహించడంలో ఇబ్బందులు తలెత్తుతున్నాయి. ముఖ్యంగా చిన్నపిల్లల్లో పుస్తక పఠన అలవాటు క్రమంగా తగ్గిపోవడం ఆందోళన కలిగిస్తోంది. చేతివ్రాత వినియోగం తగ్గడంతో భావ వ్యక్తీకరణపై కూడా ప్రతికూల ప్రభావం కనిపిస్తోంది.

డిజిటల్ విద్య ప్రభావంపై పెరుగుతున్న ఆందోళనల మధ్య, స్వీడన్ ప్రభుత్వం ఇటీవల కీలక నిర్ణయాలు తీసుకుంది. పాఠశాలల్లో మళ్లీ ముద్రిత పాఠ్యపుస్తకాలను ప్రవేశపెట్టడం, పఠన సమయాన్ని పెంచడం, చిన్నారుల కోసం స్క్రీన్ వినియోగాన్ని పరిమితం చేయడం వంటి చర్యలను ప్రారంభించింది. ఇందుకోసం భారీ స్థాయిలో నిధులను కేటాయిస్తూ, ప్రాథమిక విద్యలో పుస్తకాల ప్రాధాన్యతను మరోసారి గుర్తించింది. ఇది సాంకేతికతను పూర్తిగా తిరస్కరించడం కాదు; దాన్ని సమతుల్యంగా, బాధ్యతాయుతంగా వినియోగించాలనే ప్రయత్నం మాత్రమే.

పరిశోధనలు కూడా ఇదే విషయాన్ని బలపరుస్తున్నాయి. ముద్రిత పుస్తకాల ద్వారా చదవడం విద్యార్థుల్లో లోతైన అవగాహన, మెరుగైన జ్ఞాపకశక్తి, విశ్లేషణాత్మక ఆలోచనను పెంపొందిస్తుంది. పేజీలను తిరగేస్తూ చదవడం ముఖ్యమైన అంశాలను సులభంగా గుర్తుంచుకునేలా చేస్తుంది. మరోవైపు, స్క్రీన్‌ల ద్వారా నేర్చుకోవడం వేగంగా సమాచారాన్ని అందించినా, అది ఎప్పుడూ లోతైన అవగాహనకు దారితీయకపోవచ్చు. అందుకే ఈ రెండు విధానాల మధ్య సమతుల్యత అవసరం మరింత స్పష్టమవుతోంది.

ఇప్పుడిప్పుడే ప్రపంచవ్యాప్తంగా విద్యా విధానాలపై కొత్త దృష్టికోణం రూపుదిద్దుకుంటోంది. టెక్నాలజీని పూర్తిగా అంగీకరించడమో, పూర్తిగా తిరస్కరించడమో కాకుండా, దానిని సమతుల్యంగా వినియోగించడం ముఖ్యమని భావిస్తున్నారు. పుస్తకాలు విద్యార్థుల్లో ఏకాగ్రత, సహనం, లోతైన ఆలోచనను పెంపొందిస్తే, సాంకేతికత వారికి విస్తృతమైన ప్రపంచాన్ని పరిచయం చేస్తుంది. ఈ రెండింటి సమన్వయంతోనే సమగ్ర విద్య సాధ్యమవుతుంది.

స్క్రీన్‌ల నుంచి పుస్తకాల వైపు ఈ తిరుగు ప్రయాణం వెనుకడుగు కాదు; కొత్త అవగాహనకు నాంది. ఈ మార్పు మనకు ఒక స్పష్టమైన సందేశాన్ని ఇస్తోంది: పురోగతి అంటే పాతదాన్ని పూర్తిగా వదులేయడం కాదు; దాని విలువను నిలబెట్టి, కొత్తదాన్ని జాగ్రత్తగా అంగీకరించడం. పుస్తకాల లోతు, సాంకేతికత సౌలభ్యం; ఈ రెండింటి సమతుల్యతే భవిష్యత్తు విద్యకు నిజమైన మార్గదర్శి.

——————————

డా. కృష్ణకుమార్ వేపకొమ్మ

***

డా. కృష్ణ కుమార్ వేపకొమ్మ  గారి ప్రొఫైల్ కొరకు, మనతెలుగుకథలు.కామ్ లో వారి ఇతర రచనల కొరకు 

 ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.

మేము నిర్వహించే వివిధ పోటీలలో రచయితలకు బహుమతులు అందించడంలో భాగస్వాములు కావాలనుకునే వారు వివరాల కోసం story@manatelugukathalu.com కి మెయిల్ చెయ్యండి.

మాకు రచనలు పంపాలనుకుంటే మా వెబ్ సైట్ లో ఉన్న అప్లోడ్ లింక్ ద్వారా మీ రచనలను పంపవచ్చు.

లేదా story@manatelugukathalu.com కు text document/odt/docx/docs రూపంలో మెయిల్ చెయ్యవచ్చు.

 మనతెలుగుకథలు.కామ్ వారి యూ ట్యూబ్ ఛానల్ ను ఈ క్రింది లింక్ ద్వారా చేరుకోవచ్చును.

దయ చేసి సబ్స్క్రయిబ్ చెయ్యండి ( పూర్తిగా ఉచితం ).

https://www.youtube.com/channel/UCP4xPLpOxrVz33eo1ZjlesQ 

మనతెలుగుకథలు.కామ్ వారి ఫేస్ బుక్ పేజీ చేరడానికి ఈ క్రింది లింక్ క్లిక్ చేయండి. లైక్ చేసి, సబ్స్క్రయిబ్ చెయ్యండి.

https://www.facebook.com/ManaTeluguKathaluDotCom

గమనిక : పాఠకులు తమ అభిప్రాయాలను మనతెలుగుకథలు.కామ్ వారి అఫీషియల్ వాట్స్ అప్ నెంబర్ : 63099 58851 కు పంపవచ్చును.

రచయిత పరిచయం:

https://manatelugukathalu.com/profile/krishnakumar/profile

నమస్కారం,

నేను డా. వేపకొమ్మ కృష్ణకుమార్, జువాలజీ లో డాక్టరేట్ పొందిన విశ్రాంతి ప్రొఫెసర్; మాజీ ప్రిన్సిపల్. విద్యారంగంలో 30 సంవత్సరాల పైగా అనుభవం కలిగి, పుస్తక రచయిత, పరిశోధక, విద్యా నిపుణుడిగా సేవలందించాను. ప్రస్తుతం పలు ప్రముఖ పత్రికల్లో కాలమిస్టుగా సామాజిక, విద్యా, సమకాలీన అంశాలపై విశ్లేషణాత్మక వ్యాసాలు రాస్తూ ప్రజల్లో చైతన్యం కలిగిస్తున్నాను.

మీ సంస్థలో నా అనుభవాన్ని ఉపయోగించి గుణాత్మక, ఆసక్తికర వ్యాసాలు అందించగలనని తెలియజేయడం నాకు సంతోషంగా ఉంది.

డాక్టర్ కృష్ణ కుమార్ వేపకొమ్మ

ప్రొఫెసర్ & ప్రిన్సిపాల్ (రిటైర్డ్)

వార్తాపత్రిక కాలమిస్ట్

రాజీవ్ నగర్, హైదరాబాద్

#KrishnaKumarVepakomma #వేపకొమ్మకృష్ణకుమార్, digital education, education system telugu, books vs screen, student learning problems, edtech india