మలేరియాపై ఐక్య పోరాటం:— మలేరియా రహిత ప్రపంచం వైపు ఒక సమిష్టి ప్రయత్నం
- Dr. Krishna Kumar Vepakomma
- 5 hours ago
- 3 min read
United Fight Against Malaria:— A Collective Effort Towards a Malaria-Free World - Special Article | Dr. Krishna Kumar Vepepakomma
మలేరియాపై ఐక్య పోరాటం:— మలేరియా రహిత ప్రపంచం వైపు ఒక సమిష్టి ప్రయత్నం - ప్రత్యేక వ్యాసం | డా. కృష్ణ కుమార్ వేపకొమ్మ
Published in manatelugukathalu.com on 25/04/2026
“ప్రతి ఇంట్లో జాగ్రత్త ఉంటే…
ప్రపంచం మొత్తం మలేరియా రహితమవుతుంది.”
మలేరియా… ఇప్పటికీ ప్రపంచ ఆరోగ్యానికి ఒక పెద్ద సవాల్గా నిలిచిన అంటువ్యాధి. ఆధునిక వైద్యం ఎంతగా అభివృద్ధి చెందినా, ప్రతి సంవత్సరం లక్షలాది మంది ఈ వ్యాధి బారిన పడుతూనే ఉన్నారు. ముఖ్యంగా చిన్నారులు, గర్భిణీలు, బలహీన వర్గాలు ఎక్కువగా ప్రభావితమవడం దీని తీవ్రతను స్పష్టంగా తెలియజేస్తుంది. ఈ పరిస్థితిని దృష్టిలో ఉంచుకుని ప్రతి సంవత్సరం ఏప్రిల్ 25న నిర్వహించే ప్రపంచ మలేరియా దినోత్సవం, ఈ వ్యాధిపై సమిష్టిగా పోరాడాల్సిన అవసరాన్ని గుర్తుచేసే ఒక ముఖ్యమైన గ్లోబల్ సందేశంగా నిలుస్తుంది.
మలేరియా అనేది ఒక పరాన్నజీవి కారణంగా వచ్చే వ్యాధి. ముఖ్యంగా Plasmodium falciparum అనే పరాన్నజీవి దీనిలో అత్యంత ప్రమాదకరమైనది. ఈ పరాన్నజీవి మనిషికి అనోఫిలిస్ అనే ఆడ దోమ కాటు ద్వారా వ్యాపిస్తుంది. ఒక మలేరియా బాధిత వ్యక్తిని కుట్టిన దోమ ఆ పరాన్నజీవిని తన శరీరంలోకి తీసుకుని, తరువాత మరో వ్యక్తిని కుట్టినప్పుడు దానిని అతని రక్తంలోకి చేరుస్తుంది. శరీరంలోకి ప్రవేశించిన తరువాత ఈ పరాన్నజీవి మొదట కాలేయంలో పెరుగుతుంది, ఆపై రక్తంలోకి ప్రవేశించి ఎర్ర రక్త కణాలను నాశనం చేస్తుంది. ఇదే మలేరియా వ్యాధి యొక్క ప్రధాన జీవరసాయన ప్రక్రియ.
ఈ వ్యాధి ప్రారంభ దశలో సాధారణంగా అధిక జ్వరం, చలి వణుకు, తలనొప్పి, వాంతులు వంటి లక్షణాలతో కనిపిస్తుంది. ఇవి సాధారణ ఫ్లూ లక్షణాల్లా అనిపించవచ్చు కాబట్టి చాలామంది దీన్ని తేలికగా తీసుకునే ప్రమాదం ఉంటుంది. కానీ సమయానికి చికిత్స అందించకపోతే ఇది తీవ్రమైన రూపం దాల్చి ప్రాణాంతకంగా మారుతుంది. తీవ్రమైన దశలో శరీరం తీవ్రంగా బలహీనపడటం, వాంతులు, మూర్ఛలు రావడం వంటి పరిస్థితులు ఏర్పడతాయి. ఈ దశలో ముఖ్య అవయవాలకు రక్త సరఫరా తగ్గిపోవడం వల్ల పరిస్థితి మరింత ప్రమాదకరంగా మారుతుంది.
మలేరియా ప్రభావం ప్రత్యేకంగా శిశువులు, ఐదు సంవత్సరాల లోపు చిన్న పిల్లలపై ఎక్కువగా ఉంటుంది.
గర్భధారణ సమయంలో తల్లి మలేరియా బారిన పడితే, బిడ్డ తక్కువ బరువుతో జన్మించే అవకాశం ఉంటుంది లేదా కొన్నిసార్లు శిశు మరణం కూడా సంభవించవచ్చు. పుట్టిన తరువాత మొదటి కొన్ని నెలల్లో తల్లి నుండి వచ్చిన తాత్కాలిక రోగనిరోధక శక్తి మాత్రమే శిశువును రక్షిస్తుంది. అయితే ఇది కొన్ని నెలలకే తగ్గిపోతుంది. అంతేకాకుండా, అధిక మలేరియా ప్రభావం ఉన్న ప్రాంతాల్లో పిల్లలు పదేపదే ఇన్ఫెక్షన్కు గురైన తరువాతే కొంత రోగనిరోధక శక్తిని అభివృద్ధి చేస్తారు. ఈ ప్రక్రియ పూర్తయ్యేలోపే వారు అత్యంత ప్రమాదంలో ఉంటారు. అదనంగా, చిన్న పిల్లల్లో మలేరియా తీవ్రమైన రక్తహీనతకు కారణమవుతుంది, ఇది సరైన సమయంలో చికిత్స అందకపోతే ప్రాణాంతకంగా మారే అవకాశం ఉంటుంది.
ఈ వ్యాధిని నియంత్రించడానికి ప్రపంచవ్యాప్తంగా అనేక నివారణ చర్యలు అమలు చేయబడుతున్నాయి. దోమల కాటును నివారించడం ఇందులో అత్యంత ముఖ్యమైనది. దోమల నిరోధక నెట్లు ఉపయోగించడం, ముఖ్యంగా రాత్రి సమయంలో నిద్రిస్తున్నప్పుడు రక్షణ కల్పిస్తుంది. అలాగే నిల్వ నీరు తొలగించడం ద్వారా దోమల పెంపకాన్ని అరికట్టవచ్చు. కొన్ని ప్రాంతాల్లో ఇంటి లోపల insecticide స్ప్రేలు ఉపయోగించడం ద్వారా దోమల సంఖ్యను గణనీయంగా తగ్గించవచ్చు. గర్భిణీ మహిళలకు వైద్యుల సూచన మేరకు మలేరియా నిరోధక మందులు ఇవ్వడం ద్వారా తల్లి, బిడ్డను రక్షించవచ్చు. అలాగే లక్షణాలు కనిపించిన వెంటనే పరీక్షలు చేయించి సరైన చికిత్స ప్రారంభించడం వ్యాధి తీవ్రతను తగ్గించడంలో కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది.
గత కొన్ని సంవత్సరాల్లో మలేరియా నియంత్రణలో శాస్త్రీయంగా గొప్ప పురోగతి కనిపించింది. ముఖ్యంగా RTS,S/AS01 మరియు R21/Matrix-M వంటి వ్యాక్సిన్లు అభివృద్ధి కావడం ఒక ముఖ్యమైన మైలురాయి. ఇవి పూర్తిస్థాయి రక్షణ ఇవ్వకపోయినా, తీవ్రమైన మలేరియా, మరణాల ప్రమాదాన్ని గణనీయంగా తగ్గిస్తున్నాయి. అనేక దేశాల్లో ఈ వ్యాక్సిన్లు అమలు చేయబడుతూ చిన్నారుల ప్రాణాలను రక్షిస్తున్నాయి. దీనితో పాటు దోమల నియంత్రణ సాంకేతికతలు, మెరుగైన ఔషధాలు కూడా మలేరియా నియంత్రణను మరింత సమర్థవంతంగా చేస్తున్నాయి.
అయతే ఇంకా కొన్ని సవాళ్లు కొనసాగుతున్నాయి. కొన్ని ప్రాంతాల్లో దోమలు మందులకు ప్రతిఘటన చూపించడం, ఆరోగ్య సేవలకు పరిమిత ప్రాప్యత, అవగాహన లోపం వంటి అంశాలు మలేరియా నియంత్రణను కష్టతరం చేస్తున్నాయి. అయినప్పటికీ ప్రపంచవ్యాప్తంగా ప్రభుత్వాలు, ఆరోగ్య సంస్థలు, సమాజాలు కలిసి పనిచేస్తున్నాయి.
ఈ నేపథ్యంలో ప్రపంచ మలేరియా దినోత్సవం ఒక ముఖ్యమైన సందేశాన్ని అందిస్తుంది. మలేరియా నిర్మూలన అనేది ఒక వ్యక్తి లేదా ఒక దేశం మాత్రమే సాధించగల లక్ష్యం కాదు, ఇది ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఐక్య కృషి అవసరమైన లక్ష్యం. ప్రభుత్వాలు, ఆరోగ్య వ్యవస్థలు, ప్రజలు కలిసి పనిచేస్తే ఈ వ్యాధిని పూర్తిగా నియంత్రించడం సాధ్యమే.
మలేరియా అనేది నివారించగలిగే మరియు చికిత్స చేయగలిగే వ్యాధి. సరైన అవగాహన, సమయానికి వైద్య సహాయం, శుభ్రమైన పరిసరాలు మరియు సమర్థవంతమైన నివారణ చర్యలను పాటించడం ద్వారా దీని ప్రభావాన్ని గణనీయంగా తగ్గించవచ్చు. సమిష్టిగా కృషి చేస్తే, మలేరియా లేని ప్రపంచం కేవలం ఒక కల మాత్రమే కాదు; అది సాధించగల నిజమైన వాస్తవంగా మారుతుంది.
———————————
డా. కృష్ణకుమార్ వేపకొమ్మ
***
డా. కృష్ణ కుమార్ వేపకొమ్మ గారి ప్రొఫైల్ కొరకు, మనతెలుగుకథలు.కామ్ లో వారి ఇతర రచనల కొరకు
విజయదశమి 2026 కథల పోటీల వివరాల కోసం
ఉగాది షడ్రుచుల కథల పోటీల వివరాల కోసం
మేము నిర్వహించే వివిధ పోటీలలో రచయితలకు బహుమతులు అందించడంలో భాగస్వాములు కావాలనుకునే వారు వివరాల కోసం story@manatelugukathalu.com కి మెయిల్ చెయ్యండి.
మాకు రచనలు పంపాలనుకుంటే మా వెబ్ సైట్ లో ఉన్న అప్లోడ్ లింక్ ద్వారా మీ రచనలను పంపవచ్చు.
లేదా story@manatelugukathalu.com కు text document/odt/docx/docs రూపంలో మెయిల్ చెయ్యవచ్చు.
మనతెలుగుకథలు.కామ్ వారి యూ ట్యూబ్ ఛానల్ ను ఈ క్రింది లింక్ ద్వారా చేరుకోవచ్చును.
దయ చేసి సబ్స్క్రయిబ్ చెయ్యండి ( పూర్తిగా ఉచితం ).
మనతెలుగుకథలు.కామ్ వారి ఫేస్ బుక్ పేజీ చేరడానికి ఈ క్రింది లింక్ క్లిక్ చేయండి. లైక్ చేసి, సబ్స్క్రయిబ్ చెయ్యండి.
గమనిక : పాఠకులు తమ అభిప్రాయాలను మనతెలుగుకథలు.కామ్ వారి అఫీషియల్ వాట్స్ అప్ నెంబర్ : 63099 58851 కు పంపవచ్చును.
రచయిత పరిచయం:
నమస్కారం,
నేను డా. వేపకొమ్మ కృష్ణకుమార్, జువాలజీ లో డాక్టరేట్ పొందిన విశ్రాంతి ప్రొఫెసర్; మాజీ ప్రిన్సిపల్. విద్యారంగంలో 30 సంవత్సరాల పైగా అనుభవం కలిగి, పుస్తక రచయిత, పరిశోధక, విద్యా నిపుణుడిగా సేవలందించాను. ప్రస్తుతం పలు ప్రముఖ పత్రికల్లో కాలమిస్టుగా సామాజిక, విద్యా, సమకాలీన అంశాలపై విశ్లేషణాత్మక వ్యాసాలు రాస్తూ ప్రజల్లో చైతన్యం కలిగిస్తున్నాను.
మీ సంస్థలో నా అనుభవాన్ని ఉపయోగించి గుణాత్మక, ఆసక్తికర వ్యాసాలు అందించగలనని తెలియజేయడం నాకు సంతోషంగా ఉంది.
డాక్టర్ కృష్ణ కుమార్ వేపకొమ్మ
ప్రొఫెసర్ & ప్రిన్సిపాల్ (రిటైర్డ్)
వార్తాపత్రిక కాలమిస్ట్
రాజీవ్ నగర్, హైదరాబాద్
Comments