నోరు మంచిదైతే ఊరు మంచిదవుతుంది
Noru Manchidaithe Ooru Manchidavutundhi- Telugu Moral Story | Manasa Reddy Chichili
నోరు మంచిదైతే ఊరు మంచిదవుతుంది - తెలుగు నీతి కథ | మానస రెడ్డి చిచిలీ
Published in manatelugukathalu.com on 04/11/2026
ఒక అందమైన పల్లెటూరు. ఆ ఊరి పేరు రామాపురం. ఆ ఊరిలో మనుషుల మధ్య ప్రేమ ఉండేది, ఆప్యాయత ఉండేది. కానీ ఒక్క చిన్న మార్పు ఆ ఊరి ప్రశాంతతను నెమ్మదిగా దూరం చేస్తోంది.
ఆ మార్పుకు కారణం ఒక మనిషి.
అతని పేరు రామయ్య.
రామయ్య మనిషి చెడ్డవాడు కాదు. ఎవరికైనా సహాయం చేయడానికి ముందుంటాడు. కానీ అతని నోటికి మాత్రం అదుపు ఉండేది కాదు. కోపం వస్తే ఎదుటివాళ్లను ఎంత గాయపరుస్తుందో ఆలోచించకుండా మాట్లాడేవాడు.
“నువ్వు ఎప్పటికీ మారవు!”
“నీ వల్లే ఈ ఊరు నాశనమవుతోంది!”
ఇలాంటి మాటలు అతని నోటి నుంచి నిత్యం వచ్చేవి.
అతని మాటలకు చాలామంది బాధపడేవారు. కొందరు అతనితో మాట్లాడటం మానేశారు. మరికొందరు అతనికి ఎదురుపడకుండా దారులు మార్చుకునేవారు.
కానీ రామయ్యకు మాత్రం తన తప్పు అర్థమయ్యేది కాదు.
“నేను ఉన్నది ఉన్నట్టు మాట్లాడతాను. నిజం చేదుగా ఉన్నా చెప్పాల్సిందే!” అని గర్వంగా చెప్పేవాడు.
ఒక చిన్నారి అడిగిన ప్రశ్న
అదే ఊరిలో సీతమ్మ అనే వృద్ధురాలు ఉండేది. ఆమెకు ఒక మనవడు, చిన్న బాబు.
బాబు చదువులో చురుకైనవాడు. అందరితో ప్రేమగా మాట్లాడేవాడు. తన తాత రామయ్యను ఎంతో ప్రేమించేవాడు.
ఒకరోజు బాబు పాఠశాల నుంచి ఏడుస్తూ ఇంటికి వచ్చాడు.
“ఏమైందిరా బాబూ?” అని రామయ్య అడిగాడు.
“తాతయ్యా… మా స్నేహితుడు రాజు నన్ను అందరి ముందు అవమానించాడు. నువ్వు చెప్పినట్టే నేను కూడా అతన్ని నాలుగు మాటలు అన్నాను. ఇప్పుడు వాడు నాతో మాట్లాడటం లేదు.”
రామయ్య వెంటనే అన్నాడు, “బాగానే చేశావురా! మనల్ని ఎవరైనా ఒక్క మాట అంటే పది మాటలు తిరిగి అడగాలి. అప్పుడే మన విలువ తెలుస్తుంది!”
బాబు కాసేపు మౌనంగా ఉండిపోయాడు.
తర్వాత తాత కళ్లలోకి చూస్తూ ఒక ప్రశ్న అడిగాడు.
“తాతయ్యా… నువ్వు అందరితో కోపంగా మాట్లాడతావు కదా? అందుకే వాళ్లేవరూ నీతో మనస్ఫూర్తిగా మాట్లాడటం లేదా?”
ఆ ఒక్క ప్రశ్న రామయ్య గుండెల్లో బాణంలా దిగింది.
అయినా తన మనసులోని బాధను బయటపెట్టలేదు.
“పిల్లాడివి, నీకేం తెలుసు?” అంటూ అక్కడి నుంచి వెళ్లిపోయాడు.
కానీ ఆ రాత్రి బాబు అడిగిన ప్రశ్న అతన్ని నిద్రపోనివ్వలేదు.
ఊరిని మార్చిన ఒక్క మాట
కొన్ని రోజుల తర్వాత రామాపురంలో భారీ వర్షాలు కురిశాయి.
ఊరి చివర ఉన్న చిన్న వాగు పొంగి, నీళ్లు ఇళ్లలోకి రావడం మొదలైంది. అందరూ భయంతో పరుగులు తీశారు.
ఒక ఇంట్లో వృద్ధుడు చిక్కుకుపోయాడు. మరొక ఇంట్లో చిన్న పిల్లలు ఏడుస్తున్నారు.
ఎవరు ఎవరికి సహాయం చేయాలో అర్థం కాని పరిస్థితి.
అప్పుడు రామయ్య బయటకు వచ్చి అరిచాడు.
“ఏమిట్రా ఈ గందరగోళం? ఎవరికీ బాధ్యత లేదా? మీరంతా పనికిరాని వాళ్లు!”
అతని మాటలు విని కొందరు వెనక్కి తగ్గారు. సహాయం చేయడానికి వచ్చిన యువకులు కూడా అతని మీద కోపంతో వెళ్లిపోవాలని అనుకున్నారు.
అప్పుడే చిన్న బాబు తాత దగ్గరకు వచ్చి అతని చెయ్యి పట్టుకున్నాడు.
“తాతయ్యా… వాళ్లను తిట్టకు. వాళ్లు కూడా భయపడుతున్నారు. ఒక్కసారి ప్రేమగా అడిగి చూడు. అందరూ మనకు సహాయం చేస్తారు.”
రామయ్య తన మనవడి ముఖం చూశాడు.
వర్షంలో తడుస్తూ, వణుకుతూ కూడా ఇతరుల గురించి ఆలోచిస్తున్న ఆ చిన్నారి కళ్లలో అతనికి నిజం కనిపించింది.
రామయ్య తన తప్పును మొదటిసారి ఒప్పుకున్నాడు.
అందరి దగ్గరకు వెళ్లి చేతులు జోడించాడు.
“నన్ను క్షమించండి. ఇంతకుముందు నేను మాట్లాడిన మాటలు మిమ్మల్ని బాధపెట్టి ఉంటే క్షమించండి. ఇప్పుడు మన ఊరిని కాపాడుకోవాలి. దయచేసి నాకు తోడుగా నిలబడండి.”
అంతే!
ఒక యువకుడు ముందుకొచ్చాడు.
“రామయ్యా, పదండి! మనం కలిసి ఆ వృద్ధుడిని బయటకు తీసుకువద్దాం.”
మరొకరు పిల్లలను సురక్షిత ప్రదేశానికి తీసుకెళ్లారు. ఇంకొంతమంది ఇళ్లలోకి వస్తున్న నీటిని అడ్డుకునేందుకు ప్రయత్నించారు.
కొద్దిసేపట్లో ఊరంతా ఒక్కటైంది.
ఆ రాత్రి రామాపురం ప్రజలు ఒకరి కోసం మరొకరు నిలబడ్డారు.
రామయ్య మాత్రం వర్షం కంటే ఎక్కువగా తన కళ్లలో నుంచి జారుతున్న కన్నీళ్లను దాచుకోలేకపోయాడు.
అతనికి అర్థమైంది.
మనుషులను దూరం చేసేది కేవలం మన చేతులు చేసే తప్పులు కాదు, మన నోటి నుంచి వచ్చే మాటలు కూడా.
తండ్రి మారిన రోజు
“నేను జీవితమంతా నిజం మాట్లాడుతున్నాననుకున్నాను. కానీ నా నిజం చెప్పే పద్ధతిలో ప్రేమ లేదని ఇప్పుడు అర్థమైంది. నా మాటలతో ఎందరో మనసులు గాయపడ్డాయి.
నిన్న నువ్వు చెప్పకపోతే, నేను ఈ విషయం ఎప్పటికీ తెలుసుకునేవాడిని కాదు.”
బాబు తాతను గట్టిగా కౌగిలించుకున్నాడు.
“నువ్వు మంచివాడివి తాతయ్యా. నీ మాటలు కూడా మంచిగా మారితే అందరూ నిన్ను ప్రేమిస్తారు.”
ఆ మాట విన్న రామయ్య కళ్లలో నీళ్లు తిరిగాయి.
అతను మనవడి తల నిమురుతూ అన్నాడు.
“నాకు చదువు చెప్పిన గురువులు చాలామంది ఉన్నారు బాబూ. కానీ మనిషిగా ఎలా మారాలో నువ్వు నేర్పించావు.”
ఆ రోజు నుంచి రామయ్య తన మాటలను మార్చుకున్నాడు.
తప్పు చేసినవారిని అవమానించకుండా అర్థమయ్యేలా చెప్పేవాడు. బాధలో ఉన్నవారికి ధైర్యం చెప్పేవాడు. ఎవరైనా గొడవపడితే, ఇద్దరి మధ్య నిలబడి ప్రేమగా మాట్లాడేవాడు.
“బాబూ, మన ఊరు ఇప్పుడు ఎలా ఉంది?”
బాబు చిరునవ్వుతో సమాధానమిచ్చాడు.
“మనుషులు ఒకరితో ఒకరు మంచిగా మాట్లాడుకుంటున్నారు కదా తాతయ్యా… అందుకే మన ఊరు బాగుంది!”
రామయ్య తన మనవడిని హత్తుకున్నాడు.
ఆ క్షణంలో అతనికి ఒక గొప్ప నిజం అర్థమైంది.
ఒక మంచి మాట ఒక మనిషి కన్నీటిని తుడవగలదు.
ఒక ప్రేమతో కూడిన పలకరింపు శత్రువును స్నేహితుడిగా మార్చగలదు.
ఒక క్షమాపణ విరిగిపోయిన బంధాన్ని మళ్లీ కలపగలదు.
ఆ రోజు నుంచి రామయ్య తన ఇంటి గుమ్మం పైన ఒక వాక్యం రాయించాడు.
“మాట్లాడే ముందు మన మాట ఎదుటివారి మనసుకు మందు అవుతుందా, గాయమవుతుందా అని ఆలోచించు.”
ఆ వాక్యం ఆ ఇంటికే పరిమితం కాలేదు. క్రమంగా ఊరంతా ఆ మాటను పాటించడం మొదలుపెట్టింది.
రామాపురం ప్రజలు తమ ఊరి పేరును గర్వంగా చెప్పుకునేవారు.
ఎందుకంటే అక్కడ కేవలం ఇళ్లు అందంగా లేవు… మనుషుల మనసులు కూడా అందంగా మారాయి.
కొన్ని సంవత్సరాల తర్వాత బాబు పెద్దవాడయ్యాడు. చదువు కోసం నగరానికి వెళ్లాల్సి వచ్చింది.
బయలుదేరే రోజు రామయ్య మనవడి చేతిలో ఒక చిన్న కాగితం పెట్టాడు.
అందులో ఇలా రాసి ఉంది:
బాబూ…..నువ్వు చిన్నవాడివని అనుకున్నాను. కానీ నా జీవితంలో అతి పెద్ద పాఠం నేర్పించింది నువ్వే.నేను ఎన్నో ఏళ్లు ఈ ఊరిలో బతికాను. ఎంతో మందితో మాట్లాడాను. కానీ నా మాటల వల్ల వాళ్ల మనసుల్లో ఎన్ని గాయాలు చేశానో తెలుసుకోలేకపోయాను.నువ్వు ఒక్క ప్రశ్న అడిగావు. నా జీవితాన్ని మార్చేశావు.నేను చనిపోయిన తర్వాత నా గురించి గొప్పగా చెప్పాలని కోరుకోవడం లేదు. నేను బతికున్నప్పుడు ఎవరి మనసునూ నా మాటలతో బాధపెట్టకుండా ఉండాలని మాత్రమే కోరుకుంటున్నాను.ఎందుకంటే మనిషి ఈ లోకాన్ని విడిచిపోయిన తర్వాత అతను కట్టిన ఇల్లు మిగలొచ్చు, ఆస్తులు మిగలొచ్చు. కానీ అతను ఇతరుల మనసుల్లో నాటిన ప్రేమ మాత్రమే నిజంగా బతుకుతుంది.ఎప్పుడూ గుర్తుంచుకో బాబూ,మంచి మనసు ఉండటం గొప్ప విషయం. కానీ ఆ మనసులోని మంచితనం మన మాటల్లో వినిపించినప్పుడే దాని విలువ తెలుస్తుంది.నువ్వు ఎక్కడున్నా, ఎవరితో మాట్లాడినా, నీ మాట ఒకరి కన్నీటిని పెంచకూడదు, ఒకరి జీవితంలో ఆశను పెంచాలి.అప్పుడు నువ్వు ఒక్క మనిషిని మాత్రమే కాదు, ఒక ఊరినే మంచిగా మార్చినవాడివి అవుతావు.
ఆ కాగితం చదివిన బాబు తాతను కౌగిలించుకున్నాడు.
“తాతయ్యా….. నువ్వు నాకు నేర్పిన ఈ మాటను జీవితాంతం మర్చిపోను.”
రామయ్య మనవడి తలపై ముద్దుపెట్టి చిరునవ్వు నవ్వాడు.
అతని కళ్లలో ఆనందబాష్పాలు మెరిశాయి.
ఎందుకంటే ఆ రోజు అతను తన జీవితంలో సంపాదించిన ఆస్తులన్నింటికంటే గొప్పదాన్ని సంపాదించాడు — తన మనవడి హృదయంలో ప్రేమతో కూడిన ఒక స్థానం.
ఆ తర్వాత రామాపురంలో ఒక మాట తరతరాలుగా వినిపిస్తూ వచ్చింది:
“నోరు మంచిదైతే ఊరు మంచిదవుతుంది”…
“మాట మంచిదైతే మనిషి మనసులో మనకో గుడి కట్టబడుతుంది!”
***
📢 మనతెలుగుకథలు.కామ్ WhatsApp ఛానల్‌ను ఉచితంగా ఫాలో అవ్వండి!
మనతెలుగుకథలు.కామ్‌లో ప్రచురించే కథలు • కవితలు • ప్రత్యేక వ్యాసాలు • సీరియల్ ఎపిసోడ్స్ - వాటి తాజా లింక్స్‌ను మా WhatsApp ఛానల్‌లో పొందవచ్చు.
✅ ఛానల్‌ను Follow చేయండి✅ WhatsAppలో Updates → Channels ద్వారా మా పోస్టులు చూడండి✅ మీకు నచ్చిన కథ లేదా పోస్టు లింక్‌పై క్లిక్ చేసి చదవండి✅ కొత్త పోస్టులు మిస్ కాకుండా Notifications 🔔 ON చేసుకోండి✅ మీ స్నేహితులు, సన్నిహితులతో మా ఛానల్‌ను Share చేయండి
👉 మా WhatsApp ఛానల్: https://whatsapp.com/channel/0029VbE7RFB3mFY84MHHSb3y
మానస రెడ్డి చిచిలీ గారి కొన్ని ఇతర రచనలు:
మానస రెడ్డి చిచిలీ గారి ప్రొఫైల్ కొరకు, మనతెలుగుకథలు.కామ్ లో వారి ఇతర రచనల కొరకు
మాకు రచనలు పంపాలనుకుంటే మా వెబ్ సైట్ లో ఉన్న అప్లోడ్ లింక్ ద్వారా మీ రచనలను పంపవచ్చు.
లేదా story@manatelugukathalu.com కు text document/odt/docx రూపంలో మెయిల్ చెయ్యవచ్చు.
మనతెలుగుకథలు.కామ్ వారి యూ ట్యూబ్ ఛానల్ ను ఈ క్రింది లింక్ ద్వారా చేరుకోవచ్చును.
దయ చేసి సబ్స్క్రయిబ్ చెయ్యండి ( పూర్తిగా ఉచితం ).
మనతెలుగుకథలు.కామ్ వారి ఫేస్ బుక్ పేజీ చేరడానికి ఈ క్రింది లింక్ క్లిక్ చేయండి. లైక్ చేసి, సబ్స్క్రయిబ్ చెయ్యండి.
గమనిక : పాఠకులు తమ అభిప్రాయాలను మనతెలుగుకథలు.కామ్ వారి అఫీషియల్ వాట్స్ అప్ నెంబర్ : 63099 58851 కు పంపవచ్చును.
రచయిత్రి పరిచయం: https://manatelugukathalu.com/profile/manasa/profile
మానస రెడ్డి చిచిలీ తెలంగాణ రాష్ట్రంలోని హైదరాబాద్‌కు చెందిన కవయిత్రి. ఆమె రచించిన హైకూ మరియు టాంకా కవితలు Under the Basho, Mainichi Haiku వంటి అనేక పత్రికల్లో ప్రచురించబడ్డాయి. ఆమె హైకూ 2025 సంవత్సరానికి సంబంధించిన Touchstone Award కు నామినేట్ చేయబడింది. అంతేకాకుండా, ఆమె నేరుగా జపనీస్ భాషలో కూడా హైకూ రచనలు చేసారు.
Comments