హెపటైటిస్ వ్యాధి: భారతదేశంలో ఆందోళనకర పరిస్థితి
- Dr. Krishna Kumar Vepakomma

- 5 hours ago
- 3 min read
Hepatitis Disease: A Concerning Situation in India - Special Article | Dr. Krishna Kumar Vepepakomma
హెపటైటిస్ వ్యాధి: భారతదేశంలో ఆందోళనకర పరిస్థితి - ప్రత్యేక వ్యాసం | డా. కృష్ణ కుమార్ వేపకొమ్మ
Published in manatelugukathalu.com on 03/05/2026
ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO) తాజా నివేదికల ప్రకారం, హెపటైటిస్ వ్యాధి కారణంగా సంభవించే మరణాలు ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఇంకా అధికంగానే కొనసాగుతున్నాయి. హెపటైటిస్ బి, హెపటైటిస్ సి వైరస్లు కాలేయాన్ని తీవ్రంగా దెబ్బతీసి ప్రాణాంతక పరిస్థితులకు దారితీస్తాయి. వ్యాధి నివారణకు టీకాలు, సమర్థవంతమైన చికిత్సలు అందుబాటులో ఉన్నప్పటికీ, అవగాహన లోపం, సమయానికి గుర్తించకపోవడం, స్క్రీనింగ్ లోపాల కారణంగా సమస్య ఇంకా కొనసాగుతోంది.
WHO విడుదల చేసిన గ్లోబల్ హెపటైటిస్ రిపోర్ట్ 2026 ప్రకారం, ప్రపంచం 2030 నాటికి హెపటైటిస్ నిర్మూలన లక్ష్యాన్ని చేరుకునే దిశలో ఇంకా వెనుకబడి ఉంది. 2024లో సుమారు 13 లక్షల మంది హెపటైటిస్ కారణంగా మరణించారు.
ప్రపంచవ్యాప్తంగా సుమారు 28.7 కోట్ల మంది ప్రజలు హెపటైటిస్ బి లేదా హెపటైటిస్ సి దీర్ఘకాలిక సంక్రమణతో జీవిస్తున్నారు. ప్రతి సంవత్సరం సుమారు 18 లక్షల కొత్త సంక్రమణ కేసులు నమోదవుతున్నాయి. ఈ గణాంకాలు వైరస్ వ్యాప్తి ఇంకా కొనసాగుతూనే ఉందని స్పష్టంగా సూచిస్తున్నాయి.
ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO) నివేదిక ప్రకారం, ప్రపంచవ్యాప్తంగా హెపటైటిస్ సంబంధిత మరణాలలో 95 శాతం కంటే ఎక్కువ కేసులు హెపటైటిస్ బి మరియు హెపటైటిస్ సి కారణంగానే సంభవిస్తున్నాయి. ఈ రెండు వైరస్లు కాలేయాన్ని తీవ్రంగా దెబ్బతీసి దీర్ఘకాలిక సంక్రమణలకు దారితీస్తాయి.
భారతదేశంలో హెపటైటిస్ బి వ్యాప్తి రేటు సుమారు 2% నుండి 4% మధ్యగా అంచనా వేయబడింది. ఈ గణాంకాల ప్రకారం దేశంలో సుమారు 4 కోట్ల మంది దీర్ఘకాలిక హెపటైటిస్ బి సంక్రమణతో జీవిస్తున్నారు. అలాగే హెపటైటిస్ సి విషయంలో కూడా భారతదేశం ప్రపంచంలో అధిక ప్రభావిత దేశాలలో ఒకటిగా గుర్తించబడుతోంది.
WHO నివేదిక ప్రకారం, హెపటైటిస్ బి మరియు సి అధిక భారాన్ని మోస్తున్న పది ప్రధాన దేశాల జాబితాలో భారతదేశం కూడా ఉంది. ఇది దేశంలో ఈ వ్యాధి నియంత్రణ ఇంకా ఒక ముఖ్యమైన ప్రజారోగ్య సవాలుగా కొనసాగుతున్నదని సూచిస్తోంది. ముఖ్యంగా చైనా, నైజీరియా, ఇండోనేషియా, దక్షిణాఫ్రికా వంటి దేశాలతో కలిసి భారతదేశం కూడా అధిక భార దేశాల సమూహంలో భాగంగా ఉంది.
వైద్య నిపుణుల అభిప్రాయం ప్రకారం ప్రధాన సమస్య చికిత్స అందుబాటులో లేకపోవడం కాదు, వ్యాధిని సమయానికి గుర్తించకపోవడమే (under-diagnosis). టీకా కవరేజ్ లోపాలు, అసురక్షిత వైద్య పద్ధతులు, గర్భధారణ సమయంలో స్క్రీనింగ్ లేకపోవడం వంటి అంశాలు వ్యాధి వ్యాప్తికి దోహదం చేస్తున్నాయి. హెపటైటిస్ బి ఎక్కువగా తల్లి నుండి శిశువుకు చిన్న వయసులోనే సంక్రమిస్తుంది. భారతదేశంలో సుమారు 4 కోట్ల మంది దీర్ఘకాలిక హెపటైటిస్ బి సంక్రమణతో జీవిస్తున్నారు.
హెపటైటిస్ నియంత్రణలో చికిత్స పరంగా కూడా ముఖ్యమైన సవాళ్లు కొనసాగుతున్నాయి. హెపటైటిస్ బి రోగులలో 5 శాతం కంటే తక్కువ మంది మాత్రమే చికిత్స పొందుతున్నారు. హెపటైటిస్ సి విషయంలో పూర్తిగా నయం చేయగలిగిన చికిత్సలు అందుబాటులో ఉన్నప్పటికీ, వాటిని పొందుతున్న వారి సంఖ్య చాలా తక్కువగా ఉంది. ఇది ఆరోగ్య సేవల అందుబాటు, అమలు వ్యవస్థలో ఉన్న లోపాలను స్పష్టంగా సూచిస్తోంది.
ఈ వ్యాధులు చాలా సందర్భాల్లో ప్రారంభ దశలో ఎటువంటి లక్షణాలు చూపించవు. ఫలితంగా అనేక మంది రోగులు వ్యాధి తీవ్రమైన దశకు చేరిన తర్వాత మాత్రమే గుర్తించబడుతున్నారు. అప్పటికే కొందరిలో కాలేయ సిరోసిస్ లేదా కాలేయ క్యాన్సర్ వంటి తీవ్రమైన సమస్యలు ఏర్పడుతున్నాయి. ఇది ప్రారంభ నిర్ధారణ, అవగాహన, అలాగే వైద్యులకు ప్రత్యేక శిక్షణ ఎంత అవసరమో స్పష్టంగా తెలియజేస్తోంది.
అయితే కొన్ని పురోగతులు కూడా కనిపిస్తున్నాయి. కొత్త హెపటైటిస్ బి కేసులు కొంత తగ్గాయి, అలాగే పిల్లలలో టీకా కారణంగా వ్యాధి వ్యాప్తి రేటు తగ్గింది. హెపటైటిస్ సి సంబంధిత మరణాలు కూడా కొంత తగ్గుముఖం పట్టాయి. అయినప్పటికీ, నిర్దేశించిన లక్ష్య స్థాయికి ఇంకా చేరుకోలేదు.
అదనంగా, టీకాలు మరియు తక్కువ ఖర్చుతో లభించే చికిత్సలు అందుబాటులో ఉన్నప్పటికీ, అమలులో ఇంకా అనేక లోపాలు కొనసాగుతున్నాయి. అనేక మంది రోగులు వ్యాధి తీవ్రమైన దశకు చేరే వరకు తమకు సంక్రమణ ఉందని తెలియకుండానే ఉంటున్నారు. తల్లి నుండి శిశువుకు సంక్రమణ, అసురక్షిత వైద్య విధానాలు కూడా వైరస్ వ్యాప్తికి ప్రధాన కారణాలుగా ఉన్నాయి. అందువల్ల గర్భధారణ సమయంలో తప్పనిసరి స్క్రీనింగ్, టీకా కవరేజ్ విస్తరణ, ప్రజల్లో అవగాహన పెంపు అత్యంత అవసరం.
హెపటైటిస్ నియంత్రణ కోసం టీకా కార్యక్రమాలను విస్తరించడం, సమయానికి పరీక్షలు చేయడం, సురక్షిత వైద్య పద్ధతులు పాటించడం, వైద్య సిబ్బందికి ప్రత్యేక శిక్షణ అందించడం అత్యంత అవసరం. ప్రభుత్వం, వైద్య రంగం మరియు ప్రజలు కలిసి సమన్వయంతో పనిచేస్తే మాత్రమే ఈ వ్యాధి భారాన్ని తగ్గించి ఆరోగ్యకరమైన సమాజాన్ని నిర్మించవచ్చు.
———————————
డా. కృష్ణకుమార్ వేపకొమ్మ
***
డా. కృష్ణ కుమార్ వేపకొమ్మ గారి కొన్ని ఇతర రచనలు:
డా. కృష్ణ కుమార్ వేపకొమ్మ గారి ప్రొఫైల్ కొరకు, మనతెలుగుకథలు.కామ్ లో వారి ఇతర రచనల కొరకు
మేము నిర్వహించే వివిధ పోటీలలో రచయితలకు బహుమతులు అందించడంలో భాగస్వాములు కావాలనుకునే వారు వివరాల కోసం story@manatelugukathalu.com కి మెయిల్ చెయ్యండి.
మాకు రచనలు పంపాలనుకుంటే మా వెబ్ సైట్ లో ఉన్న అప్లోడ్ లింక్ ద్వారా మీ రచనలను పంపవచ్చు.
లేదా story@manatelugukathalu.com కు text document/odt/docx/docs రూపంలో మెయిల్ చెయ్యవచ్చు.
మనతెలుగుకథలు.కామ్ వారి యూ ట్యూబ్ ఛానల్ ను ఈ క్రింది లింక్ ద్వారా చేరుకోవచ్చును.
దయ చేసి సబ్స్క్రయిబ్ చెయ్యండి ( పూర్తిగా ఉచితం ).
మనతెలుగుకథలు.కామ్ వారి ఫేస్ బుక్ పేజీ చేరడానికి ఈ క్రింది లింక్ క్లిక్ చేయండి. లైక్ చేసి, సబ్స్క్రయిబ్ చెయ్యండి.
గమనిక : పాఠకులు తమ అభిప్రాయాలను మనతెలుగుకథలు.కామ్ వారి అఫీషియల్ వాట్స్ అప్ నెంబర్ : 63099 58851 కు పంపవచ్చును.

రచయిత పరిచయం:
నమస్కారం,
నేను డా. వేపకొమ్మ కృష్ణకుమార్, జువాలజీ లో డాక్టరేట్ పొందిన విశ్రాంతి ప్రొఫెసర్; మాజీ ప్రిన్సిపల్. విద్యారంగంలో 30 సంవత్సరాల పైగా అనుభవం కలిగి, పుస్తక రచయిత, పరిశోధక, విద్యా నిపుణుడిగా సేవలందించాను. ప్రస్తుతం పలు ప్రముఖ పత్రికల్లో కాలమిస్టుగా సామాజిక, విద్యా, సమకాలీన అంశాలపై విశ్లేషణాత్మక వ్యాసాలు రాస్తూ ప్రజల్లో చైతన్యం కలిగిస్తున్నాను.
మీ సంస్థలో నా అనుభవాన్ని ఉపయోగించి గుణాత్మక, ఆసక్తికర వ్యాసాలు అందించగలనని తెలియజేయడం నాకు సంతోషంగా ఉంది.
డాక్టర్ కృష్ణ కుమార్ వేపకొమ్మ
ప్రొఫెసర్ & ప్రిన్సిపాల్ (రిటైర్డ్)
వార్తాపత్రిక కాలమిస్ట్
రాజీవ్ నగర్, హైదరాబాద్









Comments