లోగోథెరపీ - ఆధునిక మానసిక చికిత్స శాస్త్రంలో విలక్షణమైన విధానం
- Ch. Pratap
- Apr 30
- 3 min read
Logotherapy - A distinctive approach in modern psychotherapy - Telugu Article on psychotherapy | Ch. Pratap
లోగోథెరపీ - ఆధునిక మానసిక చికిత్స శాస్త్రంలో విలక్షణమైన విధానం - తెలుగు మానసిక చికిత్స వ్యాసం | Ch. ప్రతాప్
Published in manatelugukathalu.com on 30/04/2026
జీవితం ఎందుకు?
ఈ ప్రశ్నకు సమాధానం కనుగొనడం…
మనసుకు నిజమైన చికిత్స.
ఆధునిక మానసిక చికిత్స శాస్త్రంలో విలక్షణమైన స్థానాన్ని పొందిన విధానం లోగోథెరపీ. దీనిని ఆస్ట్రియా దేశానికి చెందిన మానసిక వైద్య నిపుణుడు విక్టర్ ఫ్రాంక్ల్ ప్రతిపాదించారు. మానవుని జీవితాన్ని నడిపించే ప్రాథమిక శక్తి భోగవిలాసాలు లేక అధికారం కాదని, తన జీవితం ఒక అర్థవంతమైన ఉద్దేశ్యం కలిగి ఉందనే ప్రగాఢమైన గుర్తింపు అని ఈ సిద్ధాంతం స్పష్టం చేస్తుంది. అత్యంత క్లిష్టమైన పరిస్థితుల్లో సైతం మనిషి తన ఉనికికి ఒక అర్థాన్ని వెతుక్కోగలిగితే, ఎంతటి మానసిక ఒత్తిడినైనా తట్టుకుని నిలబడే దృఢత్వం అతనికి లభిస్తుంది. ఈ చికిత్సా విధానం వ్యక్తిని నిరాశానిస్పృహల నుండి బయటపడేసి, జీవన గమ్యం వైపు నడిపిస్తుంది.
లోగోథెరపీ యొక్క మౌలిక సూత్రం కేవలం అర్థాన్వేషణ మీద ఆధారపడి ఉంటుంది. ప్రతి మనిషి తనదైన ప్రత్యేక రీతిలో జీవిత పరమార్థాన్ని గుర్తించినప్పుడే అంతర్గత బలం పెంపొందుతుంది. ఉదాహరణకు, ఒక వ్యక్తి తన జీవనోపాధిని కోల్పోయినప్పుడు తీవ్రమైన కుంగుబాటుకు లోనయ్యే అవకాశం ఉంటుంది. అయితే, ఆ విపత్కర స్థితిని తన నైపుణ్యాలను మెరుగుపరుచుకోవడానికి లేక కొత్త మార్గాలను అన్వేషించడానికి లభించిన ఒక అవకాశంగా పరిగణించినప్పుడు అతని ఆలోచనా దృక్పథంలో విప్లవాత్మకమైన మార్పు వస్తుంది. ఇటువంటి సానుకూల దృక్పథాన్ని కలిగించడమే లోగోథెరపీ ప్రధాన లక్ష్యం.
ఈ చికిత్సా పద్ధతి వ్యక్తిని తన సమస్యల చుట్టూ తిరగకుండా, తన జీవిత లక్ష్యాలపై దృష్టి కేంద్రీకరించేలా ప్రోత్సహిస్తుంది. లోకంలో ప్రతి ఒక్కరికీ బాధలు కలగడం సహజం, వాటిని పూర్తిగా నివారించడం సాధ్యం కాకపోవచ్చు. కానీ, అనుభవిస్తున్న ఆ వేదనకు ఒక అర్థాన్ని జోడించడం ద్వారా దానిని ఓర్చుకునే శక్తిని, సహనాన్ని మనిషి సంపాదించుకోగలడు. ఒక తల్లి తన సంతానం కోసం పడే శ్రమను కష్టంగా భావించదు, ఎందుకంటే ఆ కష్టంలో ఆమెకు తన పిల్లల ఉజ్వల భవిష్యత్తు అనే గొప్ప అర్థం కనిపిస్తుంది. ఉద్దేశ్యం స్పష్టంగా ఉన్నప్పుడు శ్రమ భారంగా అనిపించదు.
లోగోథెరపీలో కొన్ని విశిష్టమైన చికిత్సా మార్గాలు ఉన్నాయి. అందులో మొదటిది 'పరోక్ష సంకల్పం' (Paradoxical Intention). ఒక వ్యక్తి దేని గురించి అయితే విపరీతంగా భయపడుతున్నాడో, ఆ భయాన్ని ఎదుర్కోవడానికి దానిని అతిశయంగా ఊహించుకోవడం ద్వారా ఆందోళనపై పట్టు సాధిస్తాడు. ఉదాహరణకు, పదిమందిలో మాట్లాడటానికి తడబడే వ్యక్తి, తాను ఇంకా ఎక్కువగా తడబడాలని సంకల్పించుకున్నప్పుడు అతని మనసులోని ఆందోళన క్రమంగా తగ్గి, ఆత్మవిశ్వాసం పెరుగుతుంది.
రెండవది 'దృష్టి మళ్లింపు' (Dereflection). ఇందులో వ్యక్తి తన వ్యక్తిగత బాధల మీద నుండి దృష్టిని తొలగించి, సామాజిక బాధ్యతలు లేక ఇతరులకు చేసే సేవా కార్యక్రమాల వంటి అర్థవంతమైన విషయాలపై మళ్లిస్తాడు. ఒంటరితనంతో బాధపడేవారు ఇతరులకు సహాయం చేయడం ప్రారంభించినప్పుడు వారి అంతర్గత వేదన క్రమంగా మటుమాయమవుతుంది.
మూడవది 'సోక్రటిక్ సంభాషణ' (Socratic Dialogue). ఇందులో చికిత్సకుడు వ్యక్తిని సూటిగా ప్రభావితం చేయకుండా, తార్కికమైన ప్రశ్నల ద్వారా అతనే తన జీవిత పరమార్థాన్ని స్వయంగా కనుగొనేలా చేస్తాడు. ఈ సంభాషణ వ్యక్తిలో దాగి ఉన్న అంతర్గత జ్ఞానాన్ని వెలికితీస్తుంది. ప్రస్తుత కాలంలో అపారమైన భౌతిక విజయాలు ఉన్నప్పటికీ, చాలా మందిలో ఒక రకమైన శూన్యత, అసంతృప్తి కనిపిస్తున్నాయి. ఇటువంటి సందర్భాల్లో లోగోథెరపీ ఒక కాంతిరేఖలా పనిచేస్తుంది. బాహ్య పరిస్థితులు మన నియంత్రణలో లేకపోయినా, వాటిని మనం ఎలా స్వీకరిస్తామనేది పూర్తిగా మన చేతుల్లోనే ఉంటుంది.
జీవితం మనకు ఏమి ఇచ్చిందనే దానికంటే, మన జీవితానికి మనం ఎటువంటి అర్థాన్ని ఇస్తున్నామనేదే ముఖ్యం. బాధలో కూడా అర్థాన్ని వెతికే తత్వం అలవడితే, మనిషి ఏ పరిస్థితినైనా ధైర్యంగా ఎదిరించగలడు.
సమాప్తం
Ch. ప్రతాప్ గారి కొన్ని ఇతర రచనలు( కథ పేరు పైన క్లిక్ చేయండి.):
Ch. ప్రతాప్ గారి ప్రొఫైల్ కొరకు, మనతెలుగుకథలు.కామ్ లో వారి ఇతర రచనల కొరకు
విజయదశమి 2026 కథల పోటీల వివరాల కోసం
ఉగాది షడ్రుచుల కథల పోటీల వివరాల కోసం
మాకు రచనలు పంపాలనుకుంటే మా వెబ్ సైట్ లో ఉన్న అప్లోడ్ లింక్ ద్వారా మీ రచనలను పంపవచ్చు.
లేదా story@manatelugukathalu.com కు text document/odt/docx రూపంలో మెయిల్ చెయ్యవచ్చు.
మనతెలుగుకథలు.కామ్ వారి యూ ట్యూబ్ ఛానల్ ను ఈ క్రింది లింక్ ద్వారా చేరుకోవచ్చును.
దయ చేసి సబ్స్క్రయిబ్ చెయ్యండి ( పూర్తిగా ఉచితం ).
మనతెలుగుకథలు.కామ్ వారి ఫేస్ బుక్ పేజీ చేరడానికి ఈ క్రింది లింక్ క్లిక్ చేయండి. లైక్ చేసి, సబ్స్క్రయిబ్ చెయ్యండి.
గమనిక : పాఠకులు తమ అభిప్రాయాలను మనతెలుగుకథలు.కామ్ వారి అఫీషియల్ వాట్స్ అప్ నెంబర్ : 63099 58851 కు పంపవచ్చును.
రచయిత పరిచయం: https://www.manatelugukathalu.com/profile/pratap
నేను వృత్తిరీత్యా ఒక సివిల్ ఇంజనీర్ అయినప్పటికీ, నా నిజమైన ఆసక్తి, నా జీవనసారం సాహిత్యానికే అంకితం. తెలుగు పుస్తకాల సువాసన నా జీవితంలో 1984 నుంచే పరిమళించింది. అప్పటి నుంచి పఠనం నా అలవాటుగా కాక, నా జీవనశైలిగా మారింది. పుస్తకాలు నా మనసును తీర్చిదిద్దాయి, ఆ పఠనమే క్రమంగా రచనగా రూపాంతరం చెందింది. ఆలోచనల రూపం, అనుభవాల ప్రతిబింబం, హృదయానికి స్వరం — అదే నా రచన.
ఆధ్యాత్మికత, మానవ సంబంధాల లోతులు, సామాజిక స్పృహ, ప్రజాసేవ పట్ల నాలో ఉన్న మమకారం ప్రతి రచనలోనూ ప్రతిఫలిస్తుంది. నేను రాసే ప్రతి వాక్యం పాఠకునితో చేసే ఒక మౌన సంభాషణ. నా కలం కేవలం అక్షరాలు కాదు; అది జీవనాన్ని గ్రహించే ఒక మార్గం.
ఇప్పటివరకు నేను రచించినవి రెండు వందలకుపైగా కథలు, ఐదు నవలలు, రెండు వేల వ్యాసాలు. ఇవి పలు దిన, వార, మాస పత్రికలలో, అలాగే డిజిటల్ వేదికలలో వెలువడి విభిన్న వయస్సుల పాఠకులను చేరాయి. ప్రతి రచన నా అనుభవాల సారాన్ని పాఠకుని మనసుతో కలిపే ఒక మాధ్యమంగా నిలిచింది.
సాహిత్యం నాకు హాబీ కాదు — అది నా జీవిత యానం. కొత్త ఆలోచనలను అన్వేషించడం, తెలుగు భాషా సౌందర్యాన్ని కొత్త రూపాల్లో వ్యక్తపరచడం, సమాజానికి ఉపయోగపడే మార్గాలను వెతకడం — ఇవే నా సాహిత్య సాధనకు మూలాధారం. రచన ద్వారా మనసులను మేల్కొలపడం, మనసుల్లో విలువల జ్యోతిని వెలిగించడం నా నిశ్చయం.
ఇటీవల నా కృషికి గాను ఒక ప్రముఖ సంస్థ గౌరవ డాక్టరేట్ ప్రదానం చేయడం నా జీవితంలో ఒక విశిష్ట ఘట్టం. అది కేవలం గుర్తింపే కాదు, మరింత బాధ్యతను జోడించిన ప్రేరణ.
మన పురాణాలు, ఉపనిషత్తులు, వేద వాక్యాలలో దాగి ఉన్న ఆధ్యాత్మిక జ్ఞానాన్ని ఆధునిక పాఠకులకు అందించడం, వాటి సారాన్ని సమాజానికి చేరవేయడం నా సాహిత్య లక్ష్యం. ఆ దిశగా ప్రతి రచన ఒక నూతన యత్నం, ఒక అంతర్ముఖ ప్రయాణం.
సాహిత్యం నా కోసం కేవలం అభిరుచి కాదు; అది నా ఆత్మ స్వరూపం. నా కలం నా ఆలోచనలకు శ్వాస, నా రచన నా జీవితయానం.
Comments