ఆర్తత్రాణ పరాయణుడు
- Ch. Pratap
- Apr 19
- 5 min read
Arthathrana Parayanudu - Telugu Devotional Story | Ch. Pratap
ఆర్తత్రాణ పరాయణుడు - తెలుగు భక్తి కథ | Ch. ప్రతాప్
Published in manatelugukathalu.com on 19/04/2026
భక్తి అంటే ఏమిటి?దైవంపై విశ్వాసం ఎంత శక్తివంతమో తెలుసా?
“ఆర్తత్రాణ పరాయణుడు” కథలో ఒక నిరుపేద భక్తుని ఆర్తి విన్న భగవంతుడు స్వయంగా వచ్చి ఎలా రక్షించాడో అద్భుతంగా చూపించబడింది.
చాలా కాలం క్రితం తిరుపతి కొండల పాదచెంతన ఉన్న ఒక చిన్న పల్లెటూరులో రాఘవయ్య అనే నిరుపేద భక్తుడు నివసించేవాడు. రాఘవయ్యకు తిరుమల శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామిపై ఎనలేని, అచంచలమైన విశ్వాసం ఉండేది. ప్రతిరోజూ బ్రాహ్మీ ముహూర్తంలోనే నిద్రలేచి, గోవింద నామ స్మరణతో తన దైనందిన కృత్యాలను అత్యంత భక్తిశ్రద్ధలతో ప్రారంభించేవాడు. అతనికి ఉన్న ఒకే ఒక్క జీవనాధారం ఆ చిన్న పొలం మాత్రమే. దానిపైనే చెమటోడ్చి పనిచేస్తూ, పండిన అరకొర ధాన్యంతో తన కుటుంబాన్ని అతి కష్టమ్మీద పోషించుకునేవాడు.
అయితే, విధి వంచన వల్ల ఆ ప్రాంతంలో వరుసగా కొన్ని ఏళ్ల పాటు భయంకరమైన కరువు కాటకాలు ఏర్పడ్డాయి. ఆకాశం నుండి చినుకు రాలక, నేల తల్లి బీటలు వారిపోయింది. చుట్టుపక్కల ఉన్న చెరువులు, బావులు పూర్తిగా ఎండిపోయి అడుగంటిపోయాయి. పంటలు పండకపోవడంతో రాఘవయ్య నిరుపేదరికం మరింత ముదిరిపోయింది. ఇంట్లో ఉన్న గіంజలన్నీ అయిపోయి, కనీసం ఒక్క పూట కూడా గడవని దయనీయ స్థితి నెలకొంది. తన కళ్ల ముందే ఆకలితో అలమటిస్తున్న భార్య, చంటి పిల్లల దీనమైన కేకలు విన్నప్పుడు రాఘవయ్య మనసు ముక్కలై, ద్రవించిపోయింది. ఆకలి బాధ తాళలేక వారు పడుతున్న అవస్థలు చూసి, తన నిస్సహాయతకు అతడు ఎంతో కృంగిపోయాడు.
సాయం కోసం చుట్టుపక్కల వారిని, బంధుమిత్రులను ప్రాధేయపడి అడిగినా, ఆ భయంకరమైన కరువు వల్ల అందరి పరిస్థితి దారుణంగా ఉండటంతో ఎవరూ సహాయం చేసే స్థితిలో లేకపోయారు. తన ఆత్మీయులే ముఖం చాటేయడంతో దిక్కుతోచని స్థితిలో, చివరికి ఆ ఊరిలో పేరుమోసిన ఒక పిసినారి వడ్డీ వ్యాపారి వద్దకు రాఘవయ్య వెళ్ళాడు. ఆ వ్యాపారి హృదయం లేని కఠినమైన మనిషి. రాఘవయ్య దీనస్థితిని, అమాయకత్వాన్ని ఆసరాగా చేసుకుని, అతనికి ఏమాత్రం కనికరం లేకుండా అత్యంత భారీ వడ్డీకి కొంత డబ్బును అప్పుగా ఇచ్చాడు.
ఆ వచ్చిన కొద్దిపాటి సొమ్ముతో రాఘవయ్య తన కుటుంబాన్ని, పిల్లలను ఆకలి నుండి కాపాడుకుంటూ కొన్నాళ్ల పాటు అతి జాగ్రత్తగా పోషించాడు. అయితే, విధి వైపరీత్యం వల్ల కరువు అందరూ అనుకున్న దానికంటే చాలా ఎక్కువ కాలం కొనసాగింది. వర్షాలు పడలేదు, చేతిలో ఉన్న సొమ్ము కాస్తా కరిగిపోయింది. అప్పు తీర్చాల్సిన గడువు సమయం కూడా దగ్గరపడింది. ఒక రోజు ఆ క్రూరమైన వడ్డీ వ్యాపారి రాఘవయ్య ఇంటికి స్వయంగా వచ్చి, పరుష పదజాలంతో దూషిస్తూ, "రేపటి లోగా నా అసలు సొమ్మును వడ్డీతో సహా పైసాతో లెక్కగట్టి చెల్లించకపోతే, నీకున్న ఆ కొద్దిపాటి సాగు భూమిని నేను స్వాధీనం చేసుకుంటాను. నీవు నీ కుటుంబంతో సహా ఊరు విడిచి వెళ్లాల్సిందే" అని కర్కశంగా గట్టిగా హెచ్చరించి వెళ్ళాడు. ఆ మాటలకు రాఘవయ్య గుండె ఆగిపోయినంత పనైంది.
రాఘవయ్యకు దిక్కుతోచలేదు. ఉన్న పొలం పోతే తన కుటుంబం రోడ్డున పడుతుందని భయపడ్డాడు. ఆ రాత్రి నిద్రపట్టక, తన పూజా మందిరంలో కూర్చుని కన్నీళ్లతో శ్రీనివాసుని ప్రార్థించాడు. "తండ్రి వేంకటేశ్వరా! నేను నిన్నే నమ్ముకున్నాను. ఈ ఆపద నుండి నన్ను కాపాడే భారం నీదే. నా పొలం పోతే నా పిల్లలు ఆకలితో చనిపోతారు. నీవే నాకు దిక్కు" అని ఆర్తితో వేడుకున్నాడు. అలా ప్రార్థిస్తూనే అలసటతో అక్కడే నిద్రపోయాడు.
మరుసటి రోజు సూర్యోదయం కాగానే, ఆ క్రూరమైన వడ్డీ వ్యాపారి తన అనుచరులతో కలిసి రాఘవయ్య ఇంటి ప్రాంగణంలోకి అడుగుపెట్టాడు. తన చేతిలో ఉన్న కర్రను నేలకు కొడుతూ, రాఘవయ్యను బయటకు రమ్మని కేకలు వేశాడు. భయంతో వణికిపోతున్న రాఘవయ్య కుటుంబాన్ని పక్కకు నెట్టి, బలవంతంగా పొలం కాగితాలు లాక్కోవడానికి సిద్ధమయ్యాడు.
సరిగ్గా అదే క్లిష్ట సమయంలో, వీధుల నుండి ధూళి మేఘాలు లేస్తూ ఉండగా, ఒక ఆజానుబాహుడైన యువకుడు మెరుపు లాంటి తెల్లని గుర్రంపై అక్కడికి వచ్చాడు. ఆ యువకుని ముఖంలో ఒక వింతైన, దివ్యమైన తేజస్సు వెలుగులీనుతోంది. అతని కళ్లలో కరుణ, పెదవులపై చిరునవ్వు ఉన్నాయి. ఆ యువకుడు నిశ్చయంగా, నేరుగా వడ్డీ వ్యాపారి వద్దకు వెళ్లి, "ఆగు! రాఘవయ్య బాకీ ఎంత ఉందో ఒక్కసారి లెక్క చూడు. లెక్కల్లో ఏమాత్రం తప్పు ఉండకూడదు. ఇదిగో ఈ స్వచ్ఛమైన బంగారు నాణేలు తీసుకో. అతని అప్పు ఇప్పుడే పూర్తిగా తీరిపోయింది, ఆ భూమి కాగితాలు గౌరవంగా అతనికి తిరిగి ఇచ్చేయ్" అని గంభీరమైన స్వరంతో చెబుతూ, ధగధగ మెరుస్తున్న సంచి నిండా బంగారు నాణేలను అతని ముందుంచాడు.
ఆశ్చర్యంతో నోరెళ్లబెట్టిన వ్యాపారి, మునుపెన్నడూ చూడని ఆ బంగారు నాణేలను చూసి ఆశతో డబ్బు తీసుకుని, కాగితాలు రాఘవయ్యకు ఇచ్చి, వేగంగా అక్కడి నుండి వెళ్ళిపోయాడు. చుట్టూ ఉన్న గ్రామస్తులందరూ ఆ యువకుని అద్భుత రూపాన్ని చూసి నిశ్చేష్టులయ్యారు.
రాఘవయ్య తన కళ్లెదుట జరిగిన ఆ వింతను చూసి దిగ్భ్రాంతి చెందాడు. ఆశ్చర్యం నుండి తేరుకుని గడప దాటి బయటకు వచ్చి చూసేసరికి, ఆ దివ్య తేజస్సు గల యువకుడు వేగంగా తన గుర్రంపై వెళ్ళిపోతున్నాడు. రాఘవయ్య ప్రాణాలకు ప్రాణమైన తన పొలం దక్కిన ఆనందంలో, కృతజ్ఞతతో పరుగెత్తుకుంటూ వెళ్లి, ఆ యువకుని గుర్రాన్ని ఆపి, "అయ్యా! మహానుభావా! మీరు ఎవరు? ముక్కు మొహం తెలియని నాపై ఇంతటి కరుణ చూపి, అడగకుండానే నన్ను ఎందుకు ఆదుకున్నారు? మీరు ఎవరో తెలిస్తే తప్ప నా మనసు శాంతించదు" అని ఎంతో వినమ్రంగా వేడుకుంటూ అడిగాడు.
ఆ యువకుడు తన గుర్రాన్ని ఆపి, రాఘవయ్య వైపు ఎంతో వాత్సల్యంతో కూడిన చిరునవ్వుతో చూసి, "నేను నీ సేవకుడిని రాఘవయ్యా! నిన్న రాత్రి నీవు ఆర్తితో పిలిచావు కదా, నీ పిలుపు విని నేను రాకుండా ఎలా ఉండగలను? అందుకే వచ్చాను" అని రహస్యంగా చెప్పి ఒక్కక్షణంలో అక్కడే మాయమైపోయాడు.
ఆ క్షణంలో రాఘవయ్యకు ఒక్కసారిగా ఒళ్లు పులకించి, ఆ వచ్చిన యువకుడు సామాన్య మానవుడు కాదని, సాక్షాత్తు ఆ ఆపద్బాంధవుడైన ఏడుకొండల వాడేనని అర్థమైంది. భగవంతుడు తన వంటి అల్పుడైన భక్తుని కోసం సామాన్య రూపంలో వచ్చి ఆదుకున్నాడని గ్రహించి, రాఘవయ్య గొంతు మూగబోయి, కళ్లవెంట ఆనంద బాష్పాలు ధారలుగా రాలాయి. ఆ స్వామి కరుణాకటాక్షాలకు ముగ్ధుడై, కనీసం కృతజ్ఞత చెప్పుకోవడానికైనా ఆయన సన్నిధికి వెళ్లాలని నిశ్చయించుకుని, వెంటనే కాలినడకన ఆ తిరుమల కొండలకు బయలుదేరాడు. దారి పొడవునా గోవింద నామ స్మరణ చేస్తూ, తనను కాపాడిన ఆ దైవ లీలను తలచుకుంటూ పరవశించిపోయాడు.
కొండపైకి చేరుకున్న రాఘవయ్య స్వామివారిని దర్శించుకుని మురిసిపోయాడు. అప్పుడు భక్తితో ఇలా అన్నాడు: "స్వామీ! అపారమైన నీ కరుణాకటాక్షాలకు నేను ధన్యుడిని. ఆపదలో ఉన్న నన్ను, నా కుటుంబాన్ని కాపాడటానికి నీవే స్వయంగా వచ్చావు. నీ నామస్మరణ చేసే వారికి ఏ లోటూ ఉండదని నీవు మరొక్కసారి నిరూపించావు. ఇకపై నా జీవితం నీ సేవకే అంకితం. నన్ను ఎల్లప్పుడూ నీ చరణాల చెంతనే ఉంచుకో తండ్రీ!"
సమాప్తం
***
Ch. ప్రతాప్ గారి కొన్ని ఇతర రచనలు( కథ పేరు పైన క్లిక్ చేయండి.):
Ch. ప్రతాప్ గారి ప్రొఫైల్ కొరకు, మనతెలుగుకథలు.కామ్ లో వారి ఇతర రచనల కొరకు
విజయదశమి 2026 కథల పోటీల వివరాల కోసం
ఉగాది షడ్రుచుల కథల పోటీల వివరాల కోసం
మాకు రచనలు పంపాలనుకుంటే మా వెబ్ సైట్ లో ఉన్న అప్లోడ్ లింక్ ద్వారా మీ రచనలను పంపవచ్చు.
లేదా story@manatelugukathalu.com కు text document/odt/docx రూపంలో మెయిల్ చెయ్యవచ్చు.
మనతెలుగుకథలు.కామ్ వారి యూ ట్యూబ్ ఛానల్ ను ఈ క్రింది లింక్ ద్వారా చేరుకోవచ్చును.
దయ చేసి సబ్స్క్రయిబ్ చెయ్యండి ( పూర్తిగా ఉచితం ).
మనతెలుగుకథలు.కామ్ వారి ఫేస్ బుక్ పేజీ చేరడానికి ఈ క్రింది లింక్ క్లిక్ చేయండి. లైక్ చేసి, సబ్స్క్రయిబ్ చెయ్యండి.
గమనిక : పాఠకులు తమ అభిప్రాయాలను మనతెలుగుకథలు.కామ్ వారి అఫీషియల్ వాట్స్ అప్ నెంబర్ : 63099 58851 కు పంపవచ్చును.
రచయిత పరిచయం: https://www.manatelugukathalu.com/profile/pratap
నేను వృత్తిరీత్యా ఒక సివిల్ ఇంజనీర్ అయినప్పటికీ, నా నిజమైన ఆసక్తి, నా జీవనసారం సాహిత్యానికే అంకితం. తెలుగు పుస్తకాల సువాసన నా జీవితంలో 1984 నుంచే పరిమళించింది. అప్పటి నుంచి పఠనం నా అలవాటుగా కాక, నా జీవనశైలిగా మారింది. పుస్తకాలు నా మనసును తీర్చిదిద్దాయి, ఆ పఠనమే క్రమంగా రచనగా రూపాంతరం చెందింది. ఆలోచనల రూపం, అనుభవాల ప్రతిబింబం, హృదయానికి స్వరం — అదే నా రచన.
ఆధ్యాత్మికత, మానవ సంబంధాల లోతులు, సామాజిక స్పృహ, ప్రజాసేవ పట్ల నాలో ఉన్న మమకారం ప్రతి రచనలోనూ ప్రతిఫలిస్తుంది. నేను రాసే ప్రతి వాక్యం పాఠకునితో చేసే ఒక మౌన సంభాషణ. నా కలం కేవలం అక్షరాలు కాదు; అది జీవనాన్ని గ్రహించే ఒక మార్గం.
ఇప్పటివరకు నేను రచించినవి రెండు వందలకుపైగా కథలు, ఐదు నవలలు, రెండు వేల వ్యాసాలు. ఇవి పలు దిన, వార, మాస పత్రికలలో, అలాగే డిజిటల్ వేదికలలో వెలువడి విభిన్న వయస్సుల పాఠకులను చేరాయి. ప్రతి రచన నా అనుభవాల సారాన్ని పాఠకుని మనసుతో కలిపే ఒక మాధ్యమంగా నిలిచింది.
సాహిత్యం నాకు హాబీ కాదు — అది నా జీవిత యానం. కొత్త ఆలోచనలను అన్వేషించడం, తెలుగు భాషా సౌందర్యాన్ని కొత్త రూపాల్లో వ్యక్తపరచడం, సమాజానికి ఉపయోగపడే మార్గాలను వెతకడం — ఇవే నా సాహిత్య సాధనకు మూలాధారం. రచన ద్వారా మనసులను మేల్కొలపడం, మనసుల్లో విలువల జ్యోతిని వెలిగించడం నా నిశ్చయం.
ఇటీవల నా కృషికి గాను ఒక ప్రముఖ సంస్థ గౌరవ డాక్టరేట్ ప్రదానం చేయడం నా జీవితంలో ఒక విశిష్ట ఘట్టం. అది కేవలం గుర్తింపే కాదు, మరింత బాధ్యతను జోడించిన ప్రేరణ.
మన పురాణాలు, ఉపనిషత్తులు, వేద వాక్యాలలో దాగి ఉన్న ఆధ్యాత్మిక జ్ఞానాన్ని ఆధునిక పాఠకులకు అందించడం, వాటి సారాన్ని సమాజానికి చేరవేయడం నా సాహిత్య లక్ష్యం. ఆ దిశగా ప్రతి రచన ఒక నూతన యత్నం, ఒక అంతర్ముఖ ప్రయాణం.
సాహిత్యం నా కోసం కేవలం అభిరుచి కాదు; అది నా ఆత్మ స్వరూపం. నా కలం నా ఆలోచనలకు శ్వాస, నా రచన నా జీవితయానం.
Comments