జాబిల్లిని పిలిచిన జాహ్నవి
- Jamunarani B
- 1 day ago
- 5 min read
Jabillini Pilichina Jahnavi - Telugu Family Story | Sritha
జాబిల్లిని పిలిచిన జాహ్నవి - తెలుగు కుటుంబ కథ | శ్రిత
Published in manatelugukathalu.com on 19/08/2026
చంద్రుడు భారతీయ సంస్కృతిలో కేవలం ఆకాశంలో కనిపించే ఒక గ్రహశకలం కాదు; ప్రేమకు, భక్తికి, కుటుంబ బంధాలకు, ప్రకృతితో మనిషి అనుబంధానికి ప్రతీక. ముఖ్యంగా అట్లతద్ది వంటి సంప్రదాయాల్లో చంద్రదర్శనం, జలార్ఘ్యం వంటి ఆచారాలు తరతరాలుగా కొనసాగుతున్నాయి.
అయితే ఆ సంప్రదాయాల వెనుక శాస్త్రం ఇంకా పూర్తిగా అర్థం చేసుకోని ఏదైనా రహస్యం ఉంటే? ఒక చిన్నారి అడిగిన అమాయక ప్రశ్న, ఒక సంప్రదాయాన్ని నమ్మే జాహ్నవి, చంద్రుడిపై పరిశోధనలు చేసే ఆస్ట్రో సైంటిస్ట్ చంద్రశేఖర్—ఈ ముగ్గురి ఆలోచనలు కలిసినప్పుడు మొదలయ్యే ఊహాత్మక ప్రయాణమే ‘జాబిల్లిని పిలిచిన జాహ్నవి’.
ఇది పురాణం కాదు. పూర్తిగా శాస్త్రీయ వాస్తవ కథ కూడా కాదు. సంప్రదాయం, విజ్ఞానం, కుటుంబ అనుబంధం, ప్రకృతిపై ప్రేమ, ప్రశ్నించే మనస్తత్వం కలిసిన ఊహాత్మక విజ్ఞానకథ. ఒక చిన్న నీటి పాత్ర నుంచి మొదలైన ప్రశ్న చివరికి భూమి–చంద్రుడి మధ్య ఒక కొత్త రహస్యాన్ని అన్వేషించే స్థాయికి ఎలా చేరిందో ఈ కథ చెబుతుంది.
పరిచయం
చంద్రుడు... మనిషి ఊహలకు, కవిత్వానికి, శాస్త్రానికి ఎప్పుడూ అంతులేని ఆకర్షణ. ఒకవైపు అంతరిక్ష శాస్త్రవేత్తలు అతని రహస్యాలను ఛేదించేందుకు పరిశోధనలు చేస్తుంటే, మరోవైపు మన భారతీయ సంస్కృతిలో చంద్రుడు భక్తికి, ప్రేమకు, కుటుంబ బంధాలకు ప్రతీకగా నిలిచాడు.
అట్ల తద్ది వంటి పండుగలు ఈ అనుబంధాన్ని తరతరాలుగా సజీవంగా ఉంచుతున్నాయి. కానీ... ఒకవేళ ఆ సంప్రదాయం వెనుక శాస్త్రం ఇంకా కనిపెట్టని ఓ రహస్యం దాగి ఉంటే?
అలాంటి ఒక ఊహ నుంచే పుట్టిన కథే "జాబిల్లిని పిలిచిన జాహ్నవి."
ఇది పురాణం కాదు... పూర్తిగా శాస్త్రం కూడా కాదు. సంప్రదాయం, అంతరిక్ష విజ్ఞానం, కుటుంబ అనుబంధం, ఒక చిన్నారి అమాయక ప్రశ్న—ఈ నాలుగు కలిసినప్పుడు మొదలయ్యే ఒక ఊహాత్మక విజ్ఞానకథ.
రండి... జాహ్నవితో కలిసి జాబిల్లిని పిలుద్దాం.
జాబిల్లిని పిలిచిన జాహ్నవి
భాగం – 1
జాహ్నవి...
పేరుకి తగ్గట్టుగానే చంద్రబింబంలా అందంగా ఉండేది. చిన్నప్పటి నుంచే పూజలు, వ్రతాలు, సంప్రదాయాల మధ్య పెరిగింది. చదువులోనూ చురుకుగా ఉండేది.
ప్రతిరోజూ వాళ్ల ఇంటి గుమ్మం ముందు ఒక చిన్న గిన్నెలో నీళ్లు పెట్టి, రాగి పాత్రతో చంద్రుడికి పూజ చేసేవారు. చిన్న జాహ్నవికి ఒక సందేహం కలిగేది.
"అమ్మా... ఈ పూజ ఎందుకు చేస్తున్నాం?" అని అడిగేది.
"ఇది చంద్రుడి కోసం. ఈ పూజ చేయకపోతే చంద్రుడు మనకు దూరమైపోతాడు," అని పెద్దలు చెప్పేవారు.
పెద్దలు చెప్పిన మాటలను నిజమేనని నమ్మిన జాహ్నవి, ఆ ఆచారాన్ని భక్తితో కొనసాగించింది.
కాలం గడిచింది. జాహ్నవి పెద్దదైంది. ఆమెకు వివాహమైంది.
ఆశ్చర్యకరంగా, ఆమె భర్త పేరు చంద్రశేఖర్. అతను సాధారణ వ్యక్తి కాదు—చంద్రుడిపై పరిశోధనలు చేసే ఒక ఆస్ట్రో సైంటిస్ట్.
శ్రీహరికోటలో వాళ్ల కొత్త జీవితం ప్రారంభమైంది.
ఒకవైపు జాహ్నవి సంప్రదాయాలు...
మరోవైపు చంద్రశేఖర్ శాస్త్రం...
ఒకే ఇంట్లో రెండు ప్రపంచాలు నివసించడం మొదలుపెట్టాయి.
భాగం – 2
ఒకరోజు తెల్లవారుజామున జాహ్నవి హడావుడిగా ఇంటి పనులు చేస్తోంది.
"జాహ్నవి... ఈరోజు నాకు బ్రేక్ఫాస్ట్ లేదా?" అని అడిగాడు చంద్రశేఖర్.
"లేదు. ఈరోజు అట్లతద్ది. నేను ఉపవాసం చేస్తున్నాను," అంది.
"అట్లతద్ది? అదేమిటి? మళ్లీ ఇంకో ఉపవాసమా?" అని నవ్వుతూ అడిగాడు చంద్రశేఖర్.
"అవును. మన తెలుగు ఆడపడుచులు ఎంతో భక్తితో చేసే పండుగ. పార్వతీదేవి పరమశివుణ్ని భర్తగా పొందేందుకు ఆచరించిన వ్రతంగా దీన్ని చెబుతారు. అందుకే కన్యలు, వివాహితలు ఈ వ్రతం చేస్తారు. రోజు మొత్తం ఉపవాసం ఉండి, సాయంత్రం చంద్రుడు కనిపించిన తర్వాత ఆయనకు అర్ఘ్యం సమర్పించి, చంద్రబింబాన్ని దర్శించి ఉపవాసం విరమిస్తారు."
"అంటే... మళ్లీ చంద్రుడేనా!" అని నవ్వాడు చంద్రశేఖర్.
"అవును. గమనించారా? మన ఆచారాల్లో చంద్రుడు, నీరు, ప్రార్థన... ఈ మూడు ఎప్పుడూ కలిసి ఉంటాయి."
చంద్రశేఖర్ కుర్చీలో వెనక్కి ఆనుకుని...
"సరే మేడమ్... ఈరోజు లెక్చర్ పూర్తిగా వినేస్తాను. చెప్పండి," అన్నాడు.
జాహ్నవి చిరునవ్వు నవ్వింది.
"చిన్నప్పుడు నేను కూడా అమ్మను అడిగేదాన్ని. 'ఎందుకు చంద్రుణ్ని చూస్తాం? ఎందుకు నీళ్లు పెడతాం?' అని. అమ్మ ఒక్క మాట చెప్పేది... 'మన పెద్దలు కారణం లేకుండా ఏ ఆచారమూ పెట్టలేదు' అని."
చంద్రశేఖర్ నవ్వుతూ...
"సరే... నీటిలో ఏముందో చెప్పు చూద్దాం."
జాహ్నవి: "ముందు మీరు చెప్పండి."
చంద్రశేఖర్: "రెండు హైడ్రోజన్ పరమాణువులు, ఒక ఆక్సిజన్ పరమాణువు... H₂O! అంతే."
జాహ్నవి (నవ్వుతూ): "అది మీ శాస్త్రవేత్తల సమాధానం. మా అమ్మమ్మ చెప్పిన సమాధానం వేరే."
చంద్రశేఖర్: "అబ్బా! అదేమిటో వినాలి మరి."
జాహ్నవి: "నీటిలో పవిత్రత ఉంది."
చంద్రశేఖర్ (చిలిపిగా): "అలాగా! మరి ఆ పవిత్రతకు శాస్త్రీయ నిర్వచనం ఏమైనా ఉందా?"
జాహ్నవి: "ఉంది... నా థియరీ వినండి."
చంద్రశేఖర్ చేతులు కట్టుకుని నిలబడ్డాడు. "సరే మేడమ్... మీ కాన్ఫరెన్స్ ప్రారంభించండి."
జాహ్నవి: "ప్రతి నీటి బిందువూ చంద్రుని సూక్ష్మ గురుత్వ స్పందనను తనవైపు ఆహ్వానిస్తుంది. ఒక కప్పు నీరు ఒక సూక్ష్మ చంద్రబిందువుతో అనుసంధానమైతే... వేల ఇళ్ల ముందు వేల కప్పుల నీళ్లు పెడితే... లక్షల సూక్ష్మ చంద్రబిందువులు భూమితో మమేకమవుతాయి. అప్పుడు ప్రకృతితో మనిషికి ఉన్న బంధం మరింత బలపడుతుంది."
చంద్రశేఖర్ (కనుబొమ్మలు ఎత్తుతూ): "ఓహో! అంటే మీరు చంద్రుడికి Wi-Fi కనెక్షన్ ఇస్తున్నారా?"
జాహ్నవి: "మీరు పేరు ఏదైనా పెట్టండి. నేను మాత్రం కనెక్షన్ అంటాను."
చంద్రశేఖర్: "ఒక కప్పు నీటితో చంద్రుడికే ఫ్రెండ్ రిక్వెస్ట్ పంపేస్తున్నారు. మీ ఈ థియరీ వింటే నాసా వాళ్లు నన్ను కాకుండా మిమ్మల్నే ఇంటర్వ్యూకి పిలుస్తారు."
జాహ్నవి (చిలిపిగా నవ్వుతూ): "పిలవనివ్వండి. కానీ ముందుగా మీరు ఒక్కసారి ఆలోచించండి. ప్రతి గొప్ప ఆవిష్కరణ పెద్ద ల్యాబ్లోనే పుట్టలేదు. కొన్ని... ఇంటి గడప ముందు పెట్టిన ఒక చిన్న కప్పు నీళ్ల దగ్గర కూడా పుట్టి ఉండొచ్చు."
ఆ మాటలు చెబుతున్నప్పుడు జాహ్నవి నవ్వుతోంది.
కానీ...
ఆమె మాటల్లోని ఆ చిన్న ప్రశ్న మాత్రం చంద్రశేఖర్ మనసులో నిశ్శబ్దంగా విత్తనంలా పడిపోయింది.
భాగం – 3
రోజులు గడుస్తున్నాయి.
చంద్రశేఖర్ ల్యాబ్లోనే ఎక్కువ సమయం గడపడం మొదలుపెట్టాడు. ఇంటికి రావడం తగ్గిపోయింది. రాత్రింబవళ్లు పరిశోధనల్లో మునిగిపోవడంతో ఆరోగ్యం కూడా కొద్దికొద్దిగా క్షీణించింది.
ఒకరోజు జాహ్నవి ఆందోళనగా అంది.
"ఇలా పనిచేస్తూనే ఉంటే ఆరోగ్యం దెబ్బతింటుంది."
చంద్రశేఖర్ చిరునవ్వుతో, "ఇంకా కాదు... ఈ ప్రయోగం పూర్తయ్యే వరకు నాకు విశ్రాంతి లేదు," అన్నాడు.
అంతలో...
అట్లతద్ది పండుగ సమీపించింది.
జాహ్నవికి ఒక్కసారిగా ఒక ఆలోచన వచ్చింది.
"మన రాష్ట్రంలోనే కాదు... ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్న తెలుగు కుటుంబాల్లో ఎంతోమంది అట్లతద్ది రోజున చంద్రదర్శనం చేసి, నీటితో అర్ఘ్యం సమర్పిస్తారు. ఒకవేళ... అందరూ ఒకే సమయంలో ఈ ఆచారం పాటిస్తే?"
ఆమె వెంటనే శ్రీహరికోటలోని పరిచయస్తులకు, స్నేహితులకు, మహిళలందరికీ వాట్సాప్లో ఒక సందేశం పంపింది.
"ఈ అట్లతద్ది రోజు చంద్రుడు ఉదయించిన వెంటనే అందరం ఒకే సమయంలో మన ఇళ్ల గుమ్మం ముందు ఒక పాత్రలో నీళ్లు ఉంచి, చంద్రబింబాన్ని దర్శించి, చంద్రుడికి జలార్ఘ్యం సమర్పిద్దాం. ఇది కేవలం ఆచారం మాత్రమే కాదు... మన ప్రకృతికి మనం చేసే నమస్కారం."
ఆ సందేశం ఒకరి నుంచి మరొకరికి చేరింది.
చూస్తుండగానే వందలాది కుటుంబాలు ఆ కార్యక్రమములో పాల్గొనడానికి సిద్ధమయ్యాయి.
అటు జాహ్నవి ఏర్పాట్లలో నిమగ్నమైంది.
ఇటు చంద్రశేఖర్ తన ల్యాబ్లో అత్యంత సున్నితమైన పరికరాలను సిద్ధం చేశాడు.
నీటి ఉపరితలంలో ఏర్పడే సూక్ష్మ తరంగాలు, గురుత్వాకర్షణలోని అతి స్వల్ప మార్పులు, కక్ష్య గణనల్లో వచ్చే సూక్ష్మ వ్యత్యాసాలను నమోదు చేసే సెన్సార్లన్నీ సక్రమంగా పనిచేస్తున్నాయో లేదో మరోసారి పరీక్షించాడు.
"ఏదైనా అసాధారణ మార్పు జరిగితే... అది ఈరోజే నమోదవ్వాలి," అని తనలో తాను అనుకున్నాడు.
అట్లతద్ది సాయంత్రం వచ్చింది.
చంద్రుడు తూర్పు దిక్కున మెల్లగా ఉదయించాడు.
అదే క్షణంలో... భారతదేశం, శ్రీహరికోటలోని వందలాది ఇళ్ల ముందు ఒకేసారి నీటితో నిండిన పాత్రలు చంద్రకాంతిలో మెరిసిపోయాయి...
ల్యాబ్లోని సెన్సార్లు నిశ్శబ్దంగా తమ పరిశీలనను ప్రారంభించాయి...
చంద్రశేఖర్ చూపు కంప్యూటర్ తెరపైనే నిలిచిపోయింది.
తదుపరి కొన్ని క్షణాలు... అతని జీవితాన్నే మార్చబోతున్నాయని అతనికి ఇంకా తెలియదు.
భాగం – 4
జాహ్నవి ఆకాశం వైపు చూసి చిరునవ్వుతో చేతులు జోడించింది.
"చందమామ రావే... జాబిల్లి రావే... మా పిలుపు వినవే... ప్రకృతితో మా బంధానికి సాక్షిగా నిలవే..."
ఆమె జలార్ఘ్యం సమర్పించిన క్షణంలో...
వేలాది ఇళ్ల ముందు ఉంచిన నీటి పాత్రలపై చంద్రకాంతి ఒకేసారి వెండివెలుగులా పరచుకుంది.
అదే సమయంలో...
శ్రీహరికోటలోని ల్యాబ్లో చంద్రశేఖర్ పరికరాలు ఇప్పటివరకు ఎన్నడూ నమోదు చేయని ఒక సూక్ష్మ సంకేతాన్ని గుర్తించాయి.
చంద్రుడు కదల్లేదు...
భూమి మారలేదు...
కానీ భూమి–చంద్రుడి మధ్య ఇప్పటివరకు ఎవ్వరూ గమనించని ఒక సూక్ష్మ ప్రతిధ్వని నిశ్శబ్దంగా నమోదైంది.
చంద్రశేఖర్ కళ్లలో ఆశ్చర్యం మెరిసింది.
జాహ్నవి కళ్లలో ఆనందం విరిసింది.
ఆ క్షణంలో...
ఒక పురాతన ఆచారం, ఒక ఆధునిక శాస్త్రీయ అన్వేషణ చేయి చేయి కలిపాయి.
ఆకాశంలో వెన్నెల నవ్వింది...
భూమిపై జాహ్నవి నవ్వింది...
దూరంగా జాబిల్లి మాత్రం...
"చందమామ రావే... జాబిల్లి రావే..." అనే ఆ చిరకాల జోలపాటకు మౌనంగా చిరునవ్వుతో జవాబిచ్చినట్లుగా ప్రకాశించింది.
ముగింపు
కొన్ని నెలలు గడిచాయి.
శ్రీహరికోటలో జరిగిన ఆ ప్రయోగం గురించి ప్రపంచవ్యాప్తంగా చర్చ మొదలైంది. మొదట చాలామంది నవ్వుకున్నారు. కొందరు దానిని మూఢనమ్మకం అన్నారు. మరికొందరు "ఇది యాదృచ్ఛికం" అని కొట్టిపారేశారు.
కానీ...
చంద్రశేఖర్ మాత్రం ఒక మాటే అన్నాడు.
"మేము ఏదీ నిరూపించామని చెప్పడం లేదు. కానీ ఒక కొత్త ప్రశ్నను మాత్రం కనుగొన్నాం."
ఆ ప్రశ్న ప్రపంచంలోని అనేక పరిశోధనా కేంద్రాలకు చేరింది.
మరికొన్ని దేశాలు కూడా అదే ప్రయోగాన్ని నిర్వహించాయి.
శాస్త్రం తన దారిలో సాగింది.
సంప్రదాయం తన దారిలో నడిచింది.
కానీ ఈసారి...
రెండూ ఒకే దారిలో కలిసి నడవడం ప్రారంభించాయి.
ఒక సాయంత్రం...
జాహ్నవి ఇంటి గుమ్మం ముందు మళ్లీ ఒక చిన్న గిన్నెలో నీళ్లు పెట్టింది.
చంద్రశేఖర్ ఆమె పక్కనే నిలబడ్డాడు.
ఈసారి అతను నవ్వలేదు...
ప్రశ్నించలేదు...
నిశ్శబ్దంగా ఆ నీళ్లలో మెరిసే చంద్రబింబాన్ని చూశాడు.
జాహ్నవి చిరునవ్వుతో అడిగింది.
"ఏమండీ... ఇప్పుడు కూడా ఇదంతా మూఢనమ్మకమే అనిపిస్తుందా?"
చంద్రశేఖర్ కూడా చిరునవ్వు నవ్వి, "మూఢనమ్మకమో... మహా శాస్త్రమో... ఇంకా నాకు తెలియదు. కానీ ప్రతి ఆచారం వెనుక ఒక ప్రశ్న ఉంటుందని మాత్రం ఇప్పుడు నమ్ముతున్నాను," అన్నాడు.
జాహ్నవి చేతిలోని పాత్రను తీసుకుని ఇద్దరూ కలిసి చంద్రుడికి జలార్ఘ్యం సమర్పించారు.
నీళ్లలో మెరిసే చంద్రబింబం వైపు చూస్తూ చంద్రశేఖర్ మెల్లగా అన్నాడు...
"మనిషి ప్రకృతిని జయించలేడు... కానీ ప్రేమించగలడు. అర్థం చేసుకోగలడు. గౌరవించగలడు."
జాహ్నవి ఆ నీళ్లలో మెరిసే చంద్రబింబాన్ని ఆప్యాయంగా చూసింది.
ఆ క్షణంలో ఆమె చిన్నప్పుడు విన్న జోలపాట మళ్లీ ఆమె హృదయంలో మారుమోగింది...
"చందమామ రావే... జాబిల్లి రావే..."
ఇప్పుడు అది కేవలం ఒక చిన్నారి జోలపాట కాదు...
ప్రకృతిని ప్రేమించే ప్రతి మనిషి హృదయం నుంచి వినిపిస్తున్న పిలుపు.
ఆ నీళ్లలోని చంద్రబింబం నిశ్శబ్దంగా నవ్వుతున్నట్లనిపించింది...
ఆకాశంలోని చంద్రుడు కూడా ఆ నవ్వుకు మౌనంగా ప్రతిస్పందించినట్లుగా వెన్నెలను మరింత పరచాడు.
ప్రశ్నలతో ప్రారంభమైన ఆ ప్రయాణం... సమాధానంతో ముగియలేదు.
మరో కొత్త ప్రశ్నతో... మరో కొత్త అన్వేషణతో... కొనసాగుతూనే ఉంది.
***
శ్రిత గారి కొన్ని ఇతర రచనలు:
శ్రిత గారి ప్రొఫైల్ కొరకు, మనతెలుగుకథలు.కామ్ లో వారి ఇతర రచనల కొరకు
మేము నిర్వహించే వివిధ పోటీలలో రచయితలకు బహుమతులు అందించడంలో భాగస్వాములు కావాలనుకునే వారు వివరాల కోసం story@manatelugukathalu.com కి మెయిల్ చెయ్యండి.
మాకు రచనలు పంపాలనుకుంటే మా వెబ్ సైట్ లో ఉన్న అప్లోడ్ లింక్ ద్వారా మీ రచనలను పంపవచ్చు.
లేదా story@manatelugukathalu.com కు text document/odt/docx రూపంలో మెయిల్ చెయ్యవచ్చు.
మనతెలుగుకథలు.కామ్ వారి యూ ట్యూబ్ ఛానల్ ను ఈ క్రింది లింక్ ద్వారా చేరుకోవచ్చును.
దయ చేసి సబ్స్క్రయిబ్ చెయ్యండి ( పూర్తిగా ఉచితం ).
మనతెలుగుకథలు.కామ్ వారి ఫేస్ బుక్ పేజీ చేరడానికి ఈ క్రింది లింక్ క్లిక్ చేయండి. లైక్ చేసి, సబ్స్క్రయిబ్ చెయ్యండి.
గమనిక : పాఠకులు తమ అభిప్రాయాలను మనతెలుగుకథలు.కామ్ వారి అఫీషియల్ వాట్స్ అప్ నెంబర్ : 63099 58851 కు పంపవచ్చును.
రచయిత్రి పరిచయం: శ్రిత
శ్రిత అనే కలం పేరుతో రచనలు చేస్తున్న జమున, సాధారణ జీవితంలోని అనుభూతులు, కుటుంబ బంధాలు, మానవ సంబంధాలు, మహిళల మనోభావాలను కథల రూపంలో ఆవిష్కరించడాన్ని ఇష్టపడతారు.
ఆమె రచనల్లో ఆప్యాయత, మానవత్వం, కుటుంబ విలువలు సహజంగా ప్రతిబింబిస్తాయి. రోజువారీ జీవితంలో కనిపించే చిన్న చిన్న సంఘటనల్లోని గొప్ప భావాలను పాఠకుల హృదయాలకు చేరేలా చెప్పడం ఆమె రచనల ప్రత్యేకత.
Comments